Bütün yenilikləri Facebook səhifənizdə izləyin. Yalnız "Bəyənirəm" edin.

09:02 - 24.10.2019  
Qarabağ üçün Ankara-Moskva tandemi
Tarix: 10-08-2019, 09:27 | Bölmə: Xəbərlər » Siyasət

Ən yaxşı təzə - unudulmuş köhnədir; müharibədən qaçmağın optimal yolu: Türkiyə-Rusiya ortaq "Yol xəritəsi”; politoloq deyir ki...

Qarabağ üçün Ankara-Moskva tandemiQarabağ danışıqları rəsmi İrəvanın təxribatçı mövqeyi ucbatından bir az da dalana girdi. Ermənistanın baş naziri Nikol Paşinyanın sülh prosesi ilə bir araya sığmayan və savaşı yaxınlaşdıran son bəyanatları iki ölkə arasında ən aşağı səviyyəli rəsmi danışıqları belə, faktiki surətdə mənasız edib. Müharibə ehtimalını kritik nöqtəyə çatdırıb.

Əslində Azərbaycan həmin bəyanatlardan sonra işğal altındakı torpaqların böyük bir qismini, ən azından Dağlıq Qarabağ ətrafında bir neçə rayonu antiterror əməliyyatı ilə azad eləmək üçün əlavə və olduqca ciddi əsas əldə edib. Bir çox siyasi və hərbi analitiklər də bu yöndə Bakı üçün mühüm fürsət yarandığı qənaətindədirlər.

Ancaq onların hamısı bir məqamı xüsusi qeyd edirlər - Rusiya faktoru. Çünki bu faktor münaqişənin istər hərbi, istərsə də dinc yolla həllində hələ ki, aparıcı faktor, daha dəqiqi, əngəl olaraq qalır. Bu xüsusda əksər təhlilçilərə görə, Bakı hərəkətə keçmək üçün Moskvanın mövqeyini öyrənməli, yaxud antiterror əməliyyatını ildırım sürəti ilə, qısa zamanda, məsələn, uzağı 1 həftəyə yekunlaşıdırıb öz minimum hədəfinə çatmağı bacarmalıdır.

Hesab edilir ki, müharibənin uzanması halında Rusiya ona qarışa bilər. Elə digər mühüm vasitəçi dövlət olan ABŞ, bütövlükdə Qərb də yəqin ki, o halda səssiz qalmayacaq. Hərçənd Azərbaycan beynəlxalq hüququn prinsiplərinə zidd  hərəkət eləməyə hazırlaşmır və yalnız öz ərazi bütövlüyü çərçivəsində əməliyyat aparacaq. Bununla belə, Bakı müharibə variantında dünyanın "yazılmamış qanunları”nı, öncəliklə iki əsas supergücün - Rusiya və ABŞ-ın ovqatını da nəzərə almaq zorundadır.  

*****

Yaranmış vəziyyətdə nə qədər paradoksal olsa da Rusiya amilinin rolu artmış kimi görünür. O anlamda ki, əgər Moskva özünün də bölgədəki maraqlarına ciddi zərbə vurulmasını istəmirsə, o zaman nəhayət ki, hərəkətə keçməli, münaqişənin dinc həllinə çoxdan gözlənilən töhfəni verməlidir. Bunun üçün onun əlində zəruri olan bütün rıçaqlar var. Hamı bilir ki, İrəvan Dağlıq Qarabağ məsələsində əsas söz sahibi deyil, Moskvanın ağzına baxır. Üstəgəl, Kremlin Bakı ilə münasibətləri də yaxşıdır.

Təəssüf ki, Rusiya hələ ki Qarabağ hayında deyil, daha çox Yaxın Şərqlə, Suriya ilə əlləşir. Yeri gəlmişkən, bir sıra ekspertlər Suriya üzrə Moskva-Ankara əməkdaşlığı təcrübəsinin Qarabağ probleminin nə vaxtsa yoluna qoyulmasında pozitiv rol oynaya biləcəyini istisna etmirlər. O sırada politoloq Məhəmməd Əsədullazadə hesab edir ki, Suriya ilə bağlı Ankara-Moskva tandemi Dağlıq Qarabağ münaqişəsinin nizamlanmasında da mühüm rol oynaya bilər.

Onun fikrincə, bölgədə Rusiya ilə əməkdaşlıq edən Türkiyə Suriya müharibəsində sülhə və öz təhlükəsizliyini təmin etməyə yaxındır. "Bu baxımdan Ankara-Moskva tandemi Dağlıq Qarabağ münaqişəsinin nizamlanmasında da mühüm rol oynaya bilər. Qənaətimə görə, Ərdoğan Suriya məsələsindən sonra Qarabağ münaqişəsini aktiv formada gündəmdə saxlasa, Moskva-Ankara danışıqları Qarabağ məsələsində müəyyən razılaşmaya gələ bilər”, - deyə o qeyd edib.

*****

Yada salaq ki, Dağlıq Qarabağ məsələsində iki ölkənin əməkdaşlıq təcrübəsi yox deyil. Ötən əsrin 90-cı illərində, Kəlbəcərin işğalından sonra Türkiyə-Rusiya-ABŞ üçlüyü formatı yaranmışdı və bu format çərçivəsində hətta Kəlbəcərin erməni işğalçılarından təmizlənməsi üçün ilkin qrafik razılaşdırılmışdı. Gəncə hadisələri həmin anlaşmanı sıfırladı.  

Necə deyərlər, ən yaxşı təzə - unudulmuş köhnədir. İstisna deyil ki, hansısa mərhələdə Rusiya doğrudan da əlaqələrin yüksək səviyyədə olduğu Türkiyə ilə birgə Qarabağa dair "Yol xəritəsi” üzərində işləsin. Həm də o səbəbə ki, status-kvonun, işğal rejiminin uzanması Kremlin də perspektiv maraqlarına cavab vermir. Ən azı, o baxımdan ki, müharibə yüksək səviyyədə olan Ankara-Moskva və Bakı-Moskva strateji tərəfdaşlığını ciddi imtahan qarşısında qoyacaq.

Moskvada, nəhayət, anlamalıdırlar ki, həlli uzanan Qarabağ konflikti regiondakı uzunmüddətli sabitliklə yanaşı, Rusiyanın öz maraqları altına qoyulmuş "gec partlayan” minadır. Demək, onu zərərsizləşdirmək ilk növbədə Kremlin marağında olmalıdır - xüsusən də bu imkan 100 faizlikdirsə...

*****

Maraqlıdır ki, bu ilin oktyabrında Türkiyə prezidenti Rəcəb Tayyib Ərdoğanın Azərbaycana, Rusiya prezidenti Vladimir Putinin isə Ermənistana səfəri nəzərdə tutulur. Ola bilsin, səfərlərin təxminən eyni vaxta düşməsi təsadüfdür. Ancaq yaxşı olar ki, hər iki səfər həm də Dağlıq Qarabağ münaqişəsinin dinc həll perspektivi baxımından əhəmiyyətli və yadda qalan olsun.

Hər halda, Moskvanın İrəvana, Ankaranın isə Bakıya təsir imkanları bəllidir. Oktyabra kimi Suriya məsələsində də iki dövlət mühüm anlaşmaya nail olarsa, o zaman Qarabağ üçün fürsət qapısının açıla biləcəyinə ümidlənmək olar. Bu, təbii ki, bir ehtimaldır. Ancaq deyirlər, siyasətdə heç vaxt "heç vaxt” demək olmaz...

Siyasət şöbəsi

Xəbər 656 dəfə oxunub






Oxşar xəbərlər

Prezident Ramiz Mehdiyevə“Heydər Əliyev” ordenini təqdim edib
Əhmədzadə klanı ŞOKDA - "Meliorasiya ASC" ləğv edilir
ONLAR DA GETMƏLİDİR! Yaşı 70-dən yuxarı olan yüksək vəzifəli məmurlarımızın SİYAHISI
Azərbaycan Prezidenti: "Kadr islahatları labüddür, bu, qaçılmazdır"
Ramiz Mehdiyev vəzifəsindən alındı
Evini satanlar üçün vergilər yeni qaydada hesablanacaq
İqtisadiyyat Nazirliyinin tabeliyində 3 dövlət xidməti olacaq
Vergilər Nazirliyi və Əmlak Məsələləri Dövlət Komitəsi İqtisadiyyat Nazirliyinin strukturuna daxil edildi
Mikayıl Cabbarov İqtisadiyyat naziri oldu
Pentaqon rəhbəri İraqda elan olunmamış səfərdədir
İqtisadiyyat Nazirliyi yenidən təşkil olunsun - TƏKLİF
2020-ci il üçün KİVDF-yə 4 milyon manatdan artıq vəsait ayrılacaq
ADAU "Demokratik.Az"ın xəbərini təkzib edir
İnam Kərimov işçi axtarır - 151 vakansiya var
ADAU-nun Baytarlıq fakültəsindən kompüterlər oğurlandı - YENİLƏNİB - Polis araşdırma başlatdı
Bakı demokratlarının Trampa niyə rəğbəti yoxdur - özləri danışır
Gəncənin icra başçısı ADAU-nun tələbə və müəllimlərinə niyə zibil təmizlətdirir?
“Feminizmin Azərbaycana idxalı istisna deyil” - Deputat
Ərdoğan İranı xəyanətdə ittiham edib
Cavad Zərif Azərbaycana gəldi
Ordumuz 19 yaşlı əsgərini itirib
Serxio Ramos Çempionlar Liqasında rekord vurub
“Maşın”da dopinq qalmaqalı
Prezidentlə Şahin Mustafayevin söhbəti - MƏTN
Vilayət Eyvazov 45 polis leytenantını işə təyin etdi
Əli Həsənova REAL SUAL: "“Prezidentin 5-6 köməkçisi 10 milyon vətəndaşın dərdini necə dinləyəcək?”
Alo, mitinq sifariş vermisiniz?
Sabiqləşən Əli Həsənov bu vəzifələri icra edəcək
Tofiq Yaqublunun səhhəti necədir? AÇIQLAMA
Şahin Mustafayev Baş Nazirin müavini təyin olundu - Haqqında qısa DOSYE
Prezident yaşı 70-i keçənləri istefaya dəvət etdi!
Elmar Vəliyevi ölümdən xilas edən cangüdəni danışdı
Milli Şuranın aksiyasını hansı qüvvələr təşkil edib - yeni gəlişmələr
Sürücülük vəsiqəsi barədə – Yeni qayda
ABŞ-ın İllinoys Universitetinin professoru ADAU-ya gəlib
"AZƏRSU ASC"-yə qarşı şikayət davam edir - MƏKTUB
Qubada avtomobil oğrusu tutulub
Real TV Mirşahinin diplomatik qalmaqala səbəb ola biləcək verilişini sildi
Pakistan prezidenti Bakıya səfər edəcək
“Ded Xasan”ın qətlini kim sifariş verib? – “Lənkəranski” versiyası alt-üst oldu
Əli Kərimli niyə elə etdi, bəs ona qarşı niyə belə etdilər...
Baş nazirin qosqoca müavinləri vəzifələrindən getdi - SƏRƏNCAMLAR
Hafiz Hacıyev qardaşını itirdi
“Beşiktaş” klubuna yeni prezident seçilib
Milli Şuranın 19 oktyabr aksiyasına digər partiyalardan: "Belə olsun istəmirik!"
Parisdən Bakıya qəfil zəng - İrəvan və Xankəndi şokda
Rusiyanın “ən təhlükəli” hərbi gəmisi...
18 illik şöbə müdiri işdən çıxdı
Zidan "Real"ın "Malyorka"ya məğlubiyyətini şərh edib
Bakının ən qəribə küçə adları (SİYAHI)
YAP bəyanat yaydı: "Qanuni hakimiyyətin devrilməsi çağırışları ölkənin konstitusion quruluşuna qəsddir"
Cəlilabad Təhsilində nə baş verir? - QALMAQAL
ABSURD - İş adamı baş redaktorun həbsini istəyir
Arif Əliyev yazdı - "REFORMA-2"
Razılaşdırılmamış aksiyada saxlanılan Əli Kərimli və digərləri sərbəst buraxıldı
“Bu özbaşınalığa görə kim məsuliyyət daşımalıdır?” - Əli Həsənov
"60 nəfər saxlanıldı" - Rəsmi açıqlama
"Qanunsuz aksiya cəhdinin qarşısı alınıb, saxlanılanlar var" - BŞBPİ-dən Açıqlama
İcazəsiz mitinqə görə bağlanan stansiyalar açıldı
“19 oktyabrda qarşıdurma baş verərsə, məsuliyyəti onlar daşıyacaq”
Oliqarx məmurların sonu çatdımı? – Ekspertdən
Doğrudanmı Yaxın Şərqdə “Kürd səhifəsi” çevrilir...
"Bakı xəbər"-də MÜƏMMA" - "v ne ştatnik" müxbir siyasi yazıları niyə oğurlayır ?
Türkiyəni niyə sevməliyik? - publisist baxışı
“MTN çetesi”nin ifşasının 4 ili - Ekspert dəyərləndirir
Zahid Oruc: “Dəyişikliklər qaçılmazdır”
Azərbaycanda qoyun və inəklərin sayı AÇIQLANDI
Azərbaycanlı Ukraynada Baş prokurorun müavini oldu - FOTO
Mətbuat Şurası da toplanıb
Keçmiş maliyyə naziri iqtisadi tənəzzüldən gileyləndi - TƏHLİL

Bütün xəbərlər

2019 - SARI QABAN NƏLƏR VƏD EDİR?
love HƏR ŞEY "QABAN" KİMİ OLACAQ
love DEMOKRATİYAYA DOĞRU BİR AZ DA İRƏLİLƏYƏCƏYİK...
am DİNAMİK İNKİŞAFIMIZ DAVAM EDƏCƏK
lol HEÇ VECİMƏ DƏ DEYİL
tongue AZƏRBAYCANDAN BAŞ GÖTÜRÜB QAÇACAĞAM
crying TRAMP NEFTİN QİYMƏTİNİ QALDIRMAĞA NAİL OLACAQ
what QARABAĞI GERİ ALACAĞIQ
wink SƏN SAYDIĞINI SAY, GÖR Kİ, FƏLƏK NƏ SAYACAQ
recourse DOLLAR 2 MANATDAN BAHA OLACAQ
angry ACLIQ, YOXSULLUQ GƏLİR
tongue ALLAH BİLİR OLACAĞI...

«    Oktyabr 2019    »
BeÇaÇCaCŞB
 
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
12
13
14
15
16
17
18
19
20
21
22
23
24
25
26
27
28
29
30
31
 
        Ünvan: Bakı şəhəri, Mətbuat prospekti, 529-cu məhəllə, Azərbaycan nəşriyyatı, 1-ci mərtəbə.
© Müəllif hüquqları qorunur. Məlumatdan istifadə etdikdə istinad mütləqdir. Məlumat internet səhifələrində istifadə edildikdə müvafiq keçidin qoyulması mütləqdir.
Script time: [0.33372] initstartout [0.00023] initstartin [0.00111] calstart [0.01383] calend [0.00075] topnewsend [0.00759] rsssend [0.00000] ehgend [0.02803] tagsstart [0.00090] tag-initendin [0.00000] initendout [0.00001] weathend [0.00000] end [0.28123]