Bütün yenilikləri Facebook səhifənizdə izləyin. Yalnız "Bəyənirəm" edin.

12:14 - 13.11.2019  
Analitik material: Ukraynanın şoumen prezidenti
Tarix: 22-04-2019, 20:27 | Bölmə: Xəbərlər » Siyasət

Analitik material: Ukraynanın şoumen prezidentiVladimir Zelenski Ukraynanın prezidenti seçildi. Bu gözlənilən idi. Bütün rəy sorğuları seçkinin birinci və ikinci turundan əvvəl Zelenskinin xeyrinə idi.
Bu haqda "Atlas" Araşdırmalar Mərkəzinin Ukraynada keçirilən prezident seçkilərinin nəticələri ilə bağlı analitik materialında qeyd edilib.
Petro Poroşenkonun məğlub olmasının səbəblərinə toxunan materialda qeyd edilib ki, ölkəyə başçılıq etdiyi müddətdə iqtisadiyyatdakı və sosial sahədəki ağır problemləri həll edə bilmədi, milli pul vahidi dəyərdən düşdü:
"Petro Poroşenko prezident seçiləndə Ukraynanı dağılmış vəziyyətdə qəbul etmişdi. Krım artıq ilhaq olunmuş, Donbasın yarısından çoxu işğal olunmuşdu. Bundan başqa ordu və təhlükəsizlik sistemi dağılmışdı. Çünki, keçmiş prezident Viktor Yanukoviçin dövründə Ukrayna ordusunun və təhlükəsizlik isteminin idarəetməsi Rusiya kəşfiyyatının nəzarətində idi. Yanukoviç ölkəni tərk edən kimi həm ordu, həm də təhlükəsizlik sistemi dağıldı. Odur ki, Poroşenkonun prezident vəzifəsində ilk işi ordunu və təhlükəsizlik sistemini qurmaq oldu. Poroşenko buna ağır əziyyətlə nail oldu.
Buna baxmayaraq, Petro Poroşenko iqtisadiyyatdakı və sosial sahədəki ağır problemləri həll edə bilmədi, milli pul vahidi dəyərdən düşdü. Ukraynanın borcları artdı, dağılmış sənayeni bərpa etmək mümkün olmadı. Petro Poroşenkonun dövründə Ukraynanı tərk edənlərin də sayı artdı. Bundan başqa yeni qurulan Ukrayna ordusu Donbasda ağır məğlubiyyətlərlə üzləşdi, ordu Debaltsevo məntəqəsində ağır itkilər verdi. Poroşenko insanların çox arzuladığı oliqarxik sistemə son qoya bilmədi. Bəlkə də bu onun imkanı xaricində idi. Çünki birincisi özü də oliqarxdır və əlindəki maliyyə imkanlarından imtina edə bilməzdi. İkincisi Ukraynada oliqarxik sistem müstəqillik illərindən qurulub və bunu neytrallaşdırmaq ən güclü prezidentin belə imkanı xaricindədir. Oliqarxlar öz adamları vasitəsilə ölkədə mümkün olan hər şeyə nəzarət edirlər. Bütün bunlar Poroşenkonun reytinqinə mənfi təsir etdi".
Vladimir Zelenski qələbə azanmasına gəlincə, "Atlas" Araşdırmalar Mərkəzi hesab edir ki, bu ukraynalıların böyük əksəriyyətinin mövcud idarəetmədən və siyasətçilərdən bezməsi ilə bağlıdır:
"Zelenski artist və yumoristik proqramın aparıcısı kimi məşhurluq qazanıb. Zelenskinin yeganə üstünlüyü onda idi ki, nə qədər əcaib səslənsə də, siyasətçi deyil. Ukraynalıların böyük əksəriyyəti mövcud idarəetmədən və siyasətçilərdən beziblər, çünki verilən vədlər yerinə yetirilməyib. Ona görə də vətəndaşlar yeni simaya üstünlük verməyə qərar verdilər. Birinci turdan sonra Poroşenko rəqibindən geri qalırdı, ancaq kiçik ehtimal var idi ki, prezident debatda fərqi aradan qaldıracaq. Alınmadı. Əksinə artist debatda Poroşenkonu zəif nöqtələrdən vurdu".
Bundan sonra nə baş verəcək? Zelenskinin daxili və xarici siyasəti necə olacaq?
Materialda bu suallara aşağıdakı cavablar verilib:
"Birincisi, Vladimir Zelenski oliqarxik sistemi dəyişə bilməyəcək. Bu onun əlində deyil. Əksinə Zelenskiyə kənardan dəstək verən oliqarx İqor Kolomoyski sürgündən qayıdıb yenidən "iş başına” keçəcək. O biri oliqarxlar da fəallaşacaqlar.
İkincisi, Vladimir Zelenskinin dağılmış iqtisadiyyatı düzəltmək üçün milyardlarla dollar investisiyalara ehtiyacı var. Çətin ki, Qərb dövlətləri və beynəlxalq maliyyə instituları həmin milyardları yeni prezidentə versinlər. Poroşenko qərbpərəst siyasətinə rəğmən, istədiyi investitiyaları ala bilmədi. Zelenski isə Qərb üçün qara qutudur. Digər tərəfdən Zelenskinin iqtisadi proqramı haqqında da məlumat yoxdur.
Üçüncüsü, Vladimir Zelenskinin Krım və Donbass siyasəti bəlli deyil. Əlbəttə, Zelenski Krımın ilhaqını və Donbassın işğalını qəbul etmir. Ancaq Zelenski Poroşenkonun Rusiya ilə bağlı sərt siyasətini davam etdirməyə də bilər. Məsələn, Rusiya prezidenti Vladimir Putin Vladimir Zelenski ilə görüşmək istəyə bilər. Əgər Zelenski Putinin təklifinə müsbət yanaşsa iki hadisə baş verəcək. Ukrayna millətçiləri küçələrə axışacaq və ölkədə növbəti qarşıdurma yaranacaq. Bundan başqa Zelenskinin Rusiya ilə dialoqa başlaması Ukraynanın xarici siyasətində ciddi korrektəyə səbəb olacaq ki, Kremlə də elə bu lazımdır. Rusiyaya qarşı bütün sanksiyalar Ukrayna torpaqlarının parçalanmasına görə həyata keçirilir. Əgər Ukraynanın yeni prezidenti bunu həzm etməyə hazırlaşacaqsa Qərbin Rusiyaya qarşı sanksiyalarının aktuallığı azalacaq. Bu bir sıra Avropa dövlətinin də arzusudur. O da aydındır ki, Vladimir Zelenski torpaqları güc yolu ilə geri qaytarmağa hazır deyil. Zelenski müharibə istəmir. Prezidentin bu zəifliyi orduda və təhlükəsizlik orqanlarında ona qarşı gizli etirazı artıracaq.
Dördüncüsü, Vladimir Zelenski Avropa İttifaqına üzvlüyü qarşısına hədəf qoysa da, NATO ilə bağlı fərqli siyasət yürüdə bilər. Poroşenkonun NATO-ya üzvlük hədəfi birmənalı idi. Zelenski NATO-ya üzvlük hədəfindən yayına bilər ki, bu da Kremlin xeyrinə olacaq.
Beşincisi, Vladimir Zelenskinin ən zəif tərəflərindən biri də onun parlamentdə fraksiyasının olmamasıdır. Ali Radanın böyük səlahiyyətləri var. Ukranyada oktyabr ayında parlament seçkisi keçiriləcək. Zelenski oktaybra qədər hazırki yüksək reytinqini qoruya bilsə, rəhbəri olduğu "Xalqın xidmətçisi” hərəkatını parlamentdə yüksək təmsilçiyini təmin edəcək. Ancaq ona qədər Ukraynada proseslər tərs də gedə bilər. Ukrayna xalqının hər dəfə seçdiyi prezidentlərdən gözləntiləri böyük olduğu kimi onlardan üz döndərmələri də uzun çəkmir. Bunu Ukraynanın yaxın tarixdə örnəkləri az deyil. Zelenskiy siyasətçi olmayan üstünlüyü onun əleyhinə çevrilə bilər. Zelenskinin siyasətdə təcrübəsinin olmaması və komandasındakı fiqurların yanlış qərarları ona baha başa gələ bilər. Onu da unutmayaq ki, Ukraynadakı parlament seçkisinə Rusiya da ciddi hazırlaşır, Ukraynadakı tərəfdarlarının və siyasi qruplarının təmsilçilik hüququnu artırmağı qarşısına məqsəd qoyub".
"Biz Zelenskinin Cənubi Qafqaz və Azərbaycan siyasəti haqqında da düşünmək məcburiyyətindəyik. Ukrayna GUAM-ın üzvü kimi Azərbaycanın strateji tərəfdaşıdır. Azərbaycanın Dövlət Neft Şirkətinin (SOCAR) Ukraynada investisiyaları var. İki ölkə arasında yük daşımaçılığı artır. Ukraynanın keçmiş prezidentlərinin Azərbaycana müsbət münasibətləri olub və Azərbaycanın dəyərini anlayırdılar. Petro Poroşenko Azərbaycana rəsmi səfər etmişdi. İlham Əliyev onunla yaxın münasibətlər qurmuşdu. Yeni prezidentin də bu əlaqələri davam etdirilməsi vacibdir. Bunu Zelenskiyə onun müşavirləri və təyin edəcəyi yeni xarici işlər naziri də anladacaq. Onlar Zelenskinin Azərbaycana ilk rəsmi səfərini də hazırlayacaqlar. Əsas odur ki, Zelenskinin artist dostları arasında ermənilərin çoxluq təşkil etməsinə baxmayaraq, yeni prezident ölkəsinin Cənubi Qafqazdakı maraqlarının Azərbaycanla strateji əməkdaşlıqdan keçdiyini qəbul etsin", - materialda sonda qeyd edilib.
Ekspert Kamran Sultanlı isə qeyd edib ki, Zelenskinin qalib gələcəyi ehtimalı olduqca böyük idi. Ukrayna xalqı artıq ənənəvi siyasi elitalardan, siyasətçilərdən bezdiyi üçün, Zelenskini prezident seçdi. Ukraynalılar olduqca siyasi cəhətdən aktivdirlər.Ukrayna xalqı, sol düşünüb sağa səs verir. Belə ki, sol düşüncəyə uyğun olaraq daha çox dövlətdən fəaliyyət gözləyirlər. Buna görə də, xalqın gözündə bir şəxsin qalxdığı kimi, enmə ehtimalı da olduqca yüksəkdir. Zelenski verdiyi vədləri yerinə yetirməlidir, lakin bu heç də asan deyil.
Poroşenko ölkədə bir sıra işlər gördü. Ukrayna dini cəhətdən müstəqil oldu, demokratiya istiqamətində ciddi nəticələr əldə edildi, məhz bunun nəticəsidir ki, bu gün Ukrayna Qərb demokratiyalarında olduğu kimi prezidenti məğlub etdirdi və uduzan tərəf məğlubiyyəti qəbul edərək, rəqibini təbrik etdi. Bu Postsovet məkanında nadir hadisələrdən biridir. Buna görə Ukraynaya təbrik düşür. Zelenskinin iqtisadi, siyasi proqramının necə olacağı hələ bəlli deyil. Üstəlik 3 fiqur Ukrayna siyasi sferasına geri dönəcək. Saakaşvili, Koluiminski ölkə xaricindən ölkəyə geri dönəcək. Zelenski çıxışlarından birində, qeyd etmişdi ki, Donbasın həlli üçün hər şey edəcək. Krımla bağlı ciddi vədlər verməyib. Zelenski bilir ki, Krım artıq Rusiya öz ərazisi sayır. Krımı Rusiyadan almaq əsla mümkün deyil, buna görə Donbasa fokuslanmağa çalışır. Poroşenko Donbasda muxtariyyətin verilməsinə qarşı idi və ölkənin unitar qalmasına, kəskin şəkildə NATO və AB-a doğru istiqamətlənməsinə dəstək idi. Zelenski bildirmişdi ki, biz dost olmayan şərq qonşumuzla problemləri həll etməliyik. Sual yaranır Zelenski münaqişəni necə həll edəcək və ya danışıqları necə aparacaq. Poroşenko Putinlə açıq olaraq danışmırdı, Qərb dövlətləri vasitəçilik edirdi. Əgər Zelenski açıq Putinlə görüşsə, bu Ukraynada mühafizəkar cəbhəni Zelenskiyə qarşı qaldıra bilər: "Lakin ölkənin kursunu dəyişə biləcəyinə inanmıram. Ukrayna daha rusyönümlü ola bilməz. Amma buna baxmayaraq Rusiya ilə kompromislər mümkündür. Rusiyaya lazım olan Ukraynada özünə yaxın şəxsi ya Radada, ya da prezidentliyə gətirməklə siyasi prosesləri öz xeyrinə dəyişsin. İtaliya, Almaniya, Avstriya, Çexiya kimi rus lobbisinin güclü olduğu dövlətlər Ukraynanın Rusiya ilə barışmasını istəyirlər. Çünki bu sanksiyalar onlara da zərər yetirir və bu sanksiyalar, Ukraynanın özünə 20 mlrd dollar ziyan vurur. Rusiya artıq neft ixracını Ukraynaya dayandırdı. Qaz ixracını da dayandırsa, Ukrayna bir az üşüyəcək.
Zelenski yəhudi əsillidir, ermənilərlə yaxşı əlaqələrə malik şəxsdi. Lakin Azərbaycanla ümumi əlaqələri qoruyacaq. Buna baxmayaraq Poroşenkodan fərqli olaraq Zelenski Qarabağa açıq yox ümumi dəstək verə bilər. Çünki Poroşsenko qatı antirus olduğundan Qarabağa açıq dəstək verirdi. Lakin Zelenski buna getməyə bilər. Zelinski investisiya cəlb etməyə çalışmalı, korrupsiyanın qarşsını almalı, isşizliyi həll etməli və ordunun gücünü qorumalıdır. Poroşenko dövründə ordu sıfırdan yığılıb və 2016-17-ci ildə Ukrayna silah ixracına görə dünyada ilk onluğa girmişdi. Amma Poroşenko korrupsiya, işsizliyin qarşısını ala bilmədi, əhalinin yarısı Macarıstan, Polşa, Rusiyaya işləməyə gedirdi. Ukrayna əhalisinin sayı 10 milyon azalıb. Bu ciddi demoqrafik problemdi. Zelenskini bunları həll edəcəyi və necə edəcəyi ciddi sual doğurur. Zelenski yəhudidir ola bilər, yəhudi əsilli iş adamlarından investisiya cəlb etmək marağında ola, lakin bunun üçün Qərbin icazəsi lazım olacaq. Rusiyadan alsa, qınaq obyektinə tuş gələ bilər. Zelenski prezident seçilsə də, Ali Radanın dəstəyinə ehtiyacı var. Ali Radada onunla ittifaqa getməkdə ən real namizəd, Timoşenkodur. Timoşenkonun baş nazir olmaq ehtimalı da var. Timoşenkonun keçmişi kirlidir. Vaxtilə o Rusiya ilə Ukrayna maraqlarına uyğun olmuyan qaz müqaviləsini imzalamışdı, həbsdə yatıb. Timoşenko Ukraynanı paritetdən (parlament-prezident) parlament idarə üsuluna keçirmək istəyir. Yəhudi əsilli iş adamı, İsraildə yaşayan Koluiminskinin də böyük ehtimal geri qayıdacaq. Saakaşvilinin harda mövqe tutacağı bəlli deyil. Rusiya isə indidən oktyabrdaki daha önəmli seçkilər olan radaya hazırlaşacaq. Rusiya Boyko-Medvedçuk tandemini Rada da daha çox mövqe qazanmasına çalışacaq. Dilidant Zelenskinin qocaman Putin qarşsında hansı gedişlər edəcəyini və Şərqi Avropanın qəlbi sayılan Ukraynanın gələcək taleyini zaman müəyyən edəcək”.
Xəbər 1157 dəfə oxunub






Oxşar xəbərlər

Göygöldə oğurluq edən şəxslər saxlanılıb
Ramiz Mehdiyev də AMEA-da islahatlara başladı – İdarə və şöbələr ləğv olunub
LÜTVƏLİ BABAYEV NİYƏ “VURULDU”?
Oqtay Gülalıyev hələ də komadadır - son durum
Ermənistan atəşkəs rejimini 22 dəfə pozub
Rusiya XİN rəhbərinin işğala açıq dəstəyinə reaksiyalar
“Saudi Aramco” səhmlərini niyə satır?
Müsavat Əli İnsanovu "siyasi reanimasiya"dan çıxardı
Azərbaycan yenidən dünyanın diqqət mərkəzində
Parlamentdə büdcə müzakirələri başladı
ADAU-dan yeni XƏBƏR var - Rektorun "333"ləri, villaları, mənzilləri və...
Prezident 4 rayonun ivra başçısını dəyişdirdi – Deputata vəzifə verildi
Prezident: "Biz hələ işin başlanğıc mərhələsindəyik"
Zakir Həsənov təcili müşavirə keçirib - VİDEO
Prezident: "Azərbaycanda siyasi və iqtisadi islahatlar vəhdət təşkil edir"
İsveçdə “Ağdam restoranı” açıldı
Patriarx Kirill Bakıya səfər edəcək
Bu gün Azərbaycanda Konstitusiya günüdür
Rəsmi Bakıdan Lavrova - CAVAB
Azərbaycan Ordusu miqyasında əməliyyat təlimi başlayıb
Ər-Riyadda aktyorlara silahlı hücum olunub
Xoşbəxt Yusifzadə: “Hələ 90 yaşım olsun, sonra baxarıq...”
Mübariz Mənsimov Araz Əlizadəni “siyasi təlxək” adlandırdı
Sabiq Baş prokurorun "GENERAL" bacısı oğluna 12 il iş verildi - HÖKM
Tərtərin Dəmirçilər kəndindən ŞİKAYƏT – “..son ümüd yerimiz mətbuatadır ki, bəlkə…”
Noyabrın 14-də NATO baş katibi Ağ Evə səfər edəcək
Azərbaycan Nayrobi Sammitində iştirak edəcək
Mehriban Əliyeva “Bayraq Günü"nü təbrik etdi
Ərdoğanla Putin Suriya məsələsini müzakirə ediblər
Göyçayda möhtəşəm Nar festivalı keçirilib
Bu gün Azərbaycan Dövlət Bayrağı günüdür
ADAU-nun müəllimləri TƏKZİB EDİR - "Yazılanlar yalan və böhtandır"
Alman şirkəti ərazimizi Ermənistan torpağı kimi təqdim edir - FOTO
Tanınmış yazıçının əri intihar etdi
"Azeri Light" nefti bahalaşıb
“Yeni Müsavat” qəzetinin 30 illik yubileyi qeyd olundu
Nəcməddin Sadıkovu da istefaya çağırdılar - 26 ildir ki...
"Qanunları tapdalayan Cavid Qurbanovdur, yoxsa onun işçiləri?" - VİDEO
İlham Əliyevin təşəbbüsü ilə bu qanunlar dəyişdirilir – Siyahı
İraq kəşfiyyatı iki İŞİD liderini saxlayıb
ADAU-nun "itkin düşmüş" avtobusu tapıldı - Fotolar
MTRŞ ANS ÇM-in tezliyini müsabiqəyə çıxarıb – Vahid Mustafayevin sözçüsündən REAKSİYA
Mehman Hüseynov da bələdiyyə sədri olmaq istəyir
Məşhur milyarder Göyçaya gəldi (FOTO)
Azərbaycan müharibəyə hazırlaşır?
Səfir: “Fransa və Azərbaycanın strateji maraqları üst-üstə düşür"
Qazaxda raket tapılıb
Ümumdünya Şahmat Olimpiadası Naxçıvanda keçirilə bilər
ABŞ Paşinyana əvəz axtarır
"Alışanov üçün 100 min “semiçka puludur"" - Qulu Məhərrəmli
Əli İnsanovun müxalifətlə bir araya gəlməsinə etirazlar
Gəncə sakini kanalizasiya quyusuna yıxılıb
Müsavatın mitinq məktubuna meriyadan cavab verildi
Nəcati Şaşmazın qardaşı barədə şok İDDİA
İnam Kərimov Vaşinqtonda - KT sahəsində əməkdaşlıq
9 nəfərə "Əməkdar jurnalist” adı verildi (SƏRƏNCAM)
Xaçmazın yeni icra başçısı niyə hoteldə qalır?
Oktay Gülalıyevin həyat yoldaşı Heydər Əliyev Fonduna təşəkkür etdi - VİDEO
Azərbaycanlı Rusiyada vəzifəyə seçilib
Həzi Aslanova yeni vəzifə verildi
Eldar Əzizov icra başçılarını yanına topladı
Müsavat Partiyasının mitinqlə bağlı müraciəti cavablandırılıb
Nardaranlı Mirseymuru öldürən Çeçenistanda gizlənir - İDDİA
Gülalıyevin həyat yoldaşı: "Oqtay komadadır"
Tacir gileyləndi: “Bacısı Fədayə ilə görüşməyimizə imkan vermir”
Vilayət Eyvazov Sumqayıtda şikayətçiləri qəbul edəcək
Avropa bankları “Visa” və “MasterCard”dan imtina edir
DİQQƏT İNAM KƏRİMOVA! Aqrar mütəxəssis hazırlığı bu naziri də maraqlandırmırsa nə etməli...?!
Gəncədə yarıtmaz baş həkimin izi və yolu hara uzanır? - Şok Detallar
Milli Şuranın üzvü olan generalla bağlı şok faktlar - İNTİM SƏS YAZISI

Bütün xəbərlər

2019 - SARI QABAN NƏLƏR VƏD EDİR?
love HƏR ŞEY "QABAN" KİMİ OLACAQ
love DEMOKRATİYAYA DOĞRU BİR AZ DA İRƏLİLƏYƏCƏYİK...
am DİNAMİK İNKİŞAFIMIZ DAVAM EDƏCƏK
lol HEÇ VECİMƏ DƏ DEYİL
tongue AZƏRBAYCANDAN BAŞ GÖTÜRÜB QAÇACAĞAM
crying TRAMP NEFTİN QİYMƏTİNİ QALDIRMAĞA NAİL OLACAQ
what QARABAĞI GERİ ALACAĞIQ
wink SƏN SAYDIĞINI SAY, GÖR Kİ, FƏLƏK NƏ SAYACAQ
recourse DOLLAR 2 MANATDAN BAHA OLACAQ
angry ACLIQ, YOXSULLUQ GƏLİR
tongue ALLAH BİLİR OLACAĞI...

«    Noyabr 2019    »
BeÇaÇCaCŞB
 
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
12
13
14
15
16
17
18
19
20
21
22
23
24
25
26
27
28
29
30
 
        Ünvan: Bakı şəhəri, Mətbuat prospekti, 529-cu məhəllə, Azərbaycan nəşriyyatı, 1-ci mərtəbə.
© Müəllif hüquqları qorunur. Məlumatdan istifadə etdikdə istinad mütləqdir. Məlumat internet səhifələrində istifadə edildikdə müvafiq keçidin qoyulması mütləqdir.
Script time: [0.44952] initstartout [0.00029] initstartin [0.00149] calstart [0.01706] calend [0.00099] topnewsend [0.00804] rsssend [0.00000] ehgend [0.10263] tagsstart [0.00118] tag-initendin [0.00000] initendout [0.00001] weathend [0.00000] end [0.31778]