Bütün yenilikləri Facebook səhifənizdə izləyin. Yalnız "Bəyənirəm" edin.

10:58 - 20.07.2018  
Bahalaşmanın pik həddi yaxınlaşır?
Tarix: 4-03-2015, 19:24 | Bölmə: Xəbərlər » Ölkə içi

Ekspertlər bildirirlər ki, inzibati yolla sabitlik müvəqqətidir, martın sonlarından sürətli bahalaşma olacaq...

 



Bahalaşmanın pik həddi yaxınlaşır?Dövlət Gömrük Komitəsinin sədri Aydın Əliyev manat dollar qarşısında ucuzlaşandan sonra verdiyi açıqlama ilə ölkəmizdə 50-60 faiz bahalaşma olacağını birbaşa olmasa da, dolayısı ilə təsdiqləyib. Aydın Əliyev bildirib ki, əvvəl necə ölkəyə daxil olan məhsullara görə xərc tələb edirdik, yenə də elə olacaq: "Gömrük rüsumları əvvəl də ABŞ dolları ilə hesablandığından manatın devalvasiyası gömrük sisteminə təsir göstərmir. ABŞ dolları ilə hesablanan rüsum və vergilər manatın məzənnəsi ilə toplanırdı. Gömrük faizləri istər idxal-ixrac, istərsə də əlavə dəyər vergisi və aksiz dərəcələri əvvəlki kimidir”. Bu isə o deməkdir ki, ölkəyə məhsul daxil olanda tələb olunan xərc dolların manat qarşısında yeni kursu ilə alınacaq. Deməli, yaxın günlərdə Azərbaycana xaricdən gətirilən bütün mal və məhsulları ən azı 50 faiz bahalaşma gözləyir.
 
Məsələ ilə bağlı iqtisadçı ekspert Rəşad Həsənov Analitik.az-a bildirib ki, ödənilən xərclərin dolların məzənnəsinə uyğun olaraq manatla ödənilməsindən başqa gömrük sistemində və idxalda ən böyük problemdən biri inhisarçılıqdır: "İnhisar mövqeyindən çıxış edərək sahibkarlardan alınan əlavə ödənişlərdir. Məndə olan məlumata görə, hətta tələb olunan qeyri-rəsmi ödənişlər belə bu günkü məzənnənin kursuna indeksasiya edilib. Bu isə o deməkdir ki, ölkəyə məhsul gətirən sahibkarların gömrükdən başlayaraq xərcləri artıb. Sahibkarın xərci məhsulu aldığı mənbədən başlayır. Çünki alqı-satqı dollarla həyata keçirilir. Dollarla həyata keçildiyi üçün də sahibkar məhsul almaq üçün bazardan dolları baha alıb ödəyir. Digər tərəfdən isə gömrükdə tələb olunan qeyri-rəsmi ödənişlər də məhsulun üzərinə gəlir. Belə olduğu şəraitdə sahibkardan qiyməti artırma, deyə tələb etmək doğru deyil”. Ekspert bildirib ki, hazırda ən çox müzakirə olunan mövzulardan biri süni qiymət artımı söhbətidir: "Hazırda ölkədə daxili tələbatın azalması səbəbindən onsuz da şirkətlər öz mənfəətlərini aşağı salıblar. Salmağa da məcburdurlar. Belə olduğu təqdirdə mümkün deyil ki, süni qiymət artımı baş versin. Digər tərəfdən, bir çox şirkətlər var ki, öz məhsullarının maya dəyərini yenidən qiymətləndirirlər. Bu zaman ortaya çıxır ki, onların məhsullarında indiki şərtlər daxilində 50 faizə yaxın qiymət artımı baş verməlidir. Sahibkar məhsulun qiymətini artırandan sonra baxır ki, məhsulun qiyməti elə bir həddə çatır ki, azərbaycanlı istehlakçı bu məhsulu ala bilməyəcək. Nəticədə yenə də ziyan şirkətə dəyəcək. Məhz bu səbəbdən ehtiyac var ki, ən azı 30 faiz qiymət təbii şəkildə artırılsın, amma şirkət məcbur olub 15 faiz qiymət artırır. Qiyməti daha az artırmaqla zərərlərini nisbətən azaltmağa və bazardakı mövqeyini qoruyub saxlamağa çalışır”.

Ekspertin fikrincə, bu gün qiymət bahalaşmasına görə sahibkarların cəzalandırılması əslində düzgün deyil: "Belə davam edərsə, nəticədə ölkədə aktiv biznes səviyyəsi aşağı düşəcək. Bu isə bir müddətdən sonra ölkədə qıtlıq prosesinin başlayacağına işarədir: "Qıtlıq prosesi başlayan anda süni qiymət artımı ortaya çıxacaq. Bunu nəzərə almaq lazımdır. Bu günkü şəraitdə süni qiymət artımından söhbət gedə bilməz. Hazırda sahibkarları zərərlə işləməyə məcbur edirlər. Belə bir şəraitdə bu sahibkarlar öz fəaliyyətlərini ya dayandıracaqlar, ya da müflis olmaq dərəcəsinə gəlib çatacaqlar. Bir çox biznes qurumları iflasa uğrayacaq, bir hissəsi fəaliyyətlərini daraldacaq. Nəticədə ölkə daxilində ciddi qıtlıq yaranacaq. Əgər əvvəl yerli istehsal olunan məhsulların qiymətinin niyə artması sualı meydana çıxırdısa, belə olan şəraitdə isə bu məhsulların qiyməti süni şəkildə artacaq. O cümlədən də xaricdən gələn məhsulların qiymətində artım müşahidə ediləcək. Müşahidələr göstərir ki, bu günkü gediş cəmiyyətimizi buna doğru aparır. Düşünürəm ki, hazırda hökumət baş verən böhranı düzgün idarə etmir. Məhz bu səbəbdən qaynaqlanaraq istehlak bazarında ciddi problemlər yaranacaq”. 

Ekspert Samir Əliyev Musavat.com-a açıqlamasında bildirib ki, digər ölkələrdə olduğu kimi, Azərbaycanda da devalvasiyadan sonrta qiymətlərin qalxması gözlənilirdi: "Bu, devalvasiyanın ilk günləri özünü daha qabarıq şəkildə büruzə verdi. Manat təxminən 34 faizə yaxın ucuzlaşdığı halda, qiymətlərin bahalanma səviyyəsi çox fərqli oldu. Haradasa 15-20 faizdən 50 faizə qədər bahalanma qeydə alındı. Bu, bazarın manatın ucuzlaşmasına olan ilkin reaksiyası idi. Sonradan təbii ki, hökumət qiymətlərin üzərinə düşdü. Nəzarəti gücləndirdi və nəzarət hesabına qiymət artımının qarşısı alındı. Amma bu qarşısı alınma daha çox inzibati xarakter daşıdı. Bir qayda olaraq müvəqqəti xarakter daşıyır. Çünki qiymətlər əgər bazar tərəfindən tənzimlənmirsə, əvvəl-axır artmalıdır. Bizdə də hökumət inzibati yollarla qiymət artımının qarşısını aldı. Əslində bu gün güclü nəzarət var. Mənim fikrimcə, qiymətin belə saxlanılması çıxış yolu deyil. Bu, qısamüddətli təsirdir. Amma uzunmüddətli dövrdə qiymətlərin tədricən artmasının müşahidə olacağını proqnozlaşdırardım”. 

Ekspert qiymətlərin mart ayının sonlarından daha da bahalaşacağını proqnozlaşdırdığını vurğulayıb: "Fikrimcə, qiymətlər ən yaxşı halda, inzibati yolla mart ayının sonuna qədər bu cür davam edəcək. Yəni Novruz bayramı bitənə qədər qiymətlərin sabit qalması təmin olunacaq. Gözləyirəm ki, bayramdan sonra artıq qiymətlərin bütün sahələrdə qalxmasını biz müşahidə edək. Burada bəzi kənd təsərrüfatı məhsulları istisna ola bilər. Bəzi məhsulların qiymətində mövsümi olaraq ucuzlaşma olur. Amma ümumən götürəndə, bizdə qeyri-ərzaq malları, geyim, ayaqqabı, digər mallar əsasən xaricdən gətirilir. Bu da avtomatik olaraq qiymətin qalxması deməkdir. Bizim ərzağa görə idxaldan asılılığımız 20 faizdən çoxdur. Elə məhsullar var ki, idxaldan asılılıq 60 faizdir. Hətta ölkədə şəkəri özümüz istehsal edirik, amma onun xammalı xaricdən gəlir. Daxili məhsulların da xammalı xaricdən gətirilir. Bütün məhsullarımız idxaldan bu və ya digər dərəcədə asılıdır. Ona görə qiymətlərin indiki sabitliyini müvəqqəti hesab edirəm. Bayramdan sonra bütün sahələrdə artım olacaq. O cümlədən qeyri- ərzaq məhsullarının qiymətinin artması gözlənilir”. 

Röya Rəfiyeva
Xəbər 2304 dəfə oxunub






Oxşar xəbərlər

Dilqəm Əsgərovdan niyə məktub gəlmir? - RƏSMİ MÜNASİBƏT
Nazpərini həbs gözləyir – “saxta fəlsəfə doktorluğu”
Yaponiyada daşqınlarda ölənlərin sayı 225-ə çatıb
Prezident Bakının mövqeyini bir daha bəyan etdi: güzəşt limiti bitib
Qərbin “barıt qoxuyan ixrac demokratiya”sı və ya xaos ssenarisi...
Saxta dindarlar üzə çıxarıldı - rəsmi
Erməni şərqşünas Ələkrəm Hümbətovu ifşa etdi - sensasion faktlar
Mədət Quliyev hərbçilərə dərs keçdi - FOTO
İtaliya prezidenti "Heydər Əliyev” ordeni ilə təltif edilib
ABŞ-la Rusiya “mehriban düşmən”ə çevrilir
Vitse-spikerdən Gəncə olayları ilə bağlı ilginc açıqlamalar
Üzeyirdən Qənirə Paşayevaya cavab gəldi
ABŞ-ın yeni Qarabağ planı – Ağ Ev Bakını İrəvanla barışdırır?
Bakıda DYP özbaşınalığı! - Avtobusu sahibindən xəbərsiz cərimə meydançasından çıxarıblar
Yerin dərin qatlarında tonlarla almaz tapıldı
ARDNF-in 2017-ci il büdcəsinin icrası haqqında SƏRƏNCAM
NIKOIL | Bank növbəti bankomatı quraşdırıb
"Azərbaycan yeni geopolitik qarşıdurma meydanına çevrilib" - TƏHLİL
Allahşükür Paşazadə Gəncəyə getdi
Səbaildə Eldar Əzizovu o əvəz edir
Gəncə terrorunun arxasındakı güclər ifşa olunur
Eldar Əzizov Bakı Merinin birinci müavini təyin olundu
Tramp və Putin arasında təkbətək görüş başa çatıb
"Aslanlar” polisi öldürən Gəncə terrorçusunu belə MƏHV ETDİ – FOTOLAR (18+)
Qazaxda bayrağımız bu halda - yerli hakimiyyət hara baxır - FOTO
Müdhiş statistika: 22489 nikah, 6177 boşanma
Rəsmi Tehrandan Gəncə hadisələrinə dair gözlənilən bəyanat...
ADAU-da 1-ci Beynəlxalq Yay Məktəbinə start verildi
DİN həftəsonu baş vermiş cinayət hadisələri ilə bağlı məlumat yaydı
Qərb bölgəsinə yağan yağış fəsadlar yaradıb - FOTOLAR
“Heç kim yaxasını qurtara bilməyəcək” – Ərdoğan
HARIN MƏMUR ÖVLADLARI BAKIDA TUNELİ BAĞLAYIB ŞAMPAN İÇDİLƏR – VİDEO
İngilis nazir seks qalmaqalına görə istefa verdi
İranda Azərbaycana qarşı radikal şiə lideri kimdir? - Başçıya sui-qəsdlə bağlı yeni FAKTLAR
İki qadın insan alverinə görə axtarışa verildi - FOTO
DÇ 2018: FRANSA DÜNYA ÇEMPİONU OLDU
CƏBHƏDƏN: Erməni kəşfiyyat - diversiya qrupu təxribat törədib
Gəncə hadisələrinə görə daha 7 nəfər həbs edildi
Dünya çempionatının qalibi kim olacaq? - bugünün marağı
İbtidai insanın varlığına dair ən qədim dəlillər tapılıb
Gürcüstan parlamenti yeni hökumətə etimad göstərib
Ermənistan silahlı qüvvələri atəşkəsi 87 dəfə pozub
PA-nın şöbə müdiri Gəncə hadisələrindən yazdı
Ərdoğan Putinlə danışdı: Suriya ilə bağlı - Etiraz
Polkovniklərin ordenləri övladlarına təqdim edildi
Elmar Vəliyevin xəstəxanada çəkilən FOTOSU
Türkiyədə qanlı gecə: 2 il keçdi
Emin Ağalarovun toyundan - Fotolar
"Gəncə işi" - yeni həbslər var: iki sayta cinayət işi qaldırıldı
Səmra ombasının erotik fotosunu paylaşdı - FOTO
Ramil Usubov kollegiya iclası keçirir
Bakının 4 təkərli “hamamları”: PROBLEM
“Bu cinayətkarlar müsəlman deyillər...” Prezidentdən Gəncə hadisələrinə qətiyyətli mesajlar
Futbol mündialının üçüncüsü kim olacaq?
FETÖ-nün “Azərbaycan kassası” həbs olundu
“Onun adını “azar” qoydum” - ARAZ ƏLİZADƏYƏ CAVAB
Azərbaycan əhalisinin sayı 9 mln. 929,5 min nəfər
Türkiyədə fövqəladə vəziyyət rejimi ləğv edilir
Şəhid polkovniklər “Azərbaycan Bayrağı” ordenilə təltif olunub - Sərəncam
Səfir: “Türkiyədə də, Azərbaycanda da FETÖ-nün beli qırılıb”
Kılıcdaroğlu Ərdoğana 20 min dollar təzminat ödəyəcək
"Çelsi" klubu Antonio Konte ilə yollarını ayırıb- RƏSMİ
Prezident Gəncə hadisələri ilə bağlı sərt danışdı - VİDEO
Gəncədən “qırğın” reportajı: 26 şəvval 1439-da?
Elşad Miri: Məni Adnan Oktara bağlayan səbəb...
Şənbə günü hava necə olacaq?
İlham Əliyev iranlı nazirlə görüşdü
NATO-dan Bakıya şok dəstək: Tramp-Putin görüşündə də...
Hansı icra başçılarının Gəncəyə "perevod" şansı var? - ADLAR - Söylənti
Ən güclü dövlətlər: Azərbaycan 45-ci yerdə

Bütün xəbərlər

2018-SARI İT BİZƏ NƏLƏR VƏD EDİR?
love HƏR ŞEY "İT" KİMİ OLACAQ
am DİNAMİK İNKİŞAFIMIZ DAVAM EDƏCƏK
lol HEÇ VECİMƏ DƏ DEYİL
tongue AZƏRBAYCANDAN BAŞ GÖTÜRÜB QAÇACAĞAM
crying TRAMP NEFTİN QİYMƏTİNİ QALDIRMAĞA NAİL OLACAQ
what QARABAĞI GERİ ALACAĞIQ
wink SƏN SAYDIĞINI SAY, GÖR Kİ, FƏLƏK NƏ SAYACAQ
recourse DOLLAR 2 MANATDAN BAHA OLACAQ
angry ACLIQ, YOXSULLUQ GƏLİR
tongue ALLAH BİLİR OLACAĞI...

«    İyul 2018    »
BeÇaÇCaCŞB
 
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
12
13
14
15
16
17
18
19
20
21
22
23
24
25
26
27
28
29
30
31
 
        Ünvan: Bakı şəhəri, Mətbuat prospekti, 529-cu məhəllə, Azərbaycan nəşriyyatı, 1-ci mərtəbə.
© Müəllif hüquqları qorunur. Məlumatdan istifadə etdikdə istinad mütləqdir. Məlumat internet səhifələrində istifadə edildikdə müvafiq keçidin qoyulması mütləqdir.
Script time: [0.10926] initstartout [0.00013] initstartin [0.00060] calstart [0.00711] calend [0.00040] topnewsend [0.00320] rsssend [0.00000] ehgend [0.02335] tagsstart [0.00041] tag-initendin [0.00000] initendout [0.00000] weathend [0.00000] end [0.07402]