Bütün yenilikləri Facebook səhifənizdə izləyin. Yalnız "Bəyənirəm" edin.

07:24 - 17.11.2019  
«Azərbaycana qarşı mətbuata çıxmayan bir çox təxribatlar olub»
Tarix: 14-03-2016, 21:41 | Bölmə: Xəbərlər » Müsahibə

«Azərbaycana qarşı mətbuata çıxmayan bir çox təxribatlar olub»Sülhəddin Əkbər: «Qlobal geopolitik qarşıdurma həlledici mərhələyə daxil olub və bu mərhələdə Azərbaycanın strateji taleyi həll olunacaq»
 
Regionda baş verən proseslərlə bağlı politoloq Sülhəddin Əkbərin fikirlərini örynədik. Onun  "Bizim Yol" qəzetinə geniş müsahibəsini oxucularımıza təqdim edirik.

- Sülhəddin bəy, regionda cərəyan edən prosesləri necə qiymətləndirirsiniz? Azərbaycan prezidenti İrana səfər etdi, ikitərəfli sazişlər imzalandı, həmçinin Rusiya prezidenti Vladimir Putin iki dəfə prezident İlham Əliyevlə telefonla danışıb, Rusiya Baş nazirinin müavini Dmitri Roqozin Bakıya səfərə gəlib...

- Qeyd etdiyiniz hadisələr, həm bizim bölgədə, həm də qonşu regionda yaranmış mövcud durum və onun təhlükəli inkişafı, proseslərin intensivləşməsi ilə bağlıdır. Bildiyimiz kimi, Suriyada və ətrafında böhran gərginləşir və bu proses yeni böhranların yaranmasına səbəb olur. Məsələn, Rusiya-Türkiyə böhranı. Bu da bir tərəfdən ABŞ-Qərb, yəni Avropa Birliyi ilə NATO-nun Rusiyaya yönəlik siyasətinin daha da sərtləşməsinə aparıb çıxarır, digər tərəfdən Rusiyanın digər qonşu ölkələrə təzyiqini artırır. Suriya böhranının mürəkkəbləşdiyi bir vaxtda Rusiyadan yan keçən enerji-nəqliyyat yollarının da inkişafı prosesi gedir. Məsələləri bu kontekstdə qiymətləndirmək daha düzgün olardı. İlham Əliyevin İrana səfəri, orada əldə olunan razılaşmalar, xüsusilə də "Şimal-Cənub" dəhlizinin inkişafı, Xəzərdəki mübahisəli yataqların birgə işlədilməsi ilə bağlı ilkin razılaşmanın əldə olunması, bu ay artıq "Dəmir İpək Yolu"nun işə düşməsi, Rusiyadan yan keçən nəqliyyat dəhlizinin, həmçinin Cənub Qaz Dəhlizinin inkişafı, Bakıda bununla bağlı ikinci müşavirənin keçirilməsi və əldə olunan nəticələr, yəni həm TANAP-ın, həm TAP-ın tikintisinin sürətlənməsi məsələsi gündəmdədir. Yəni bir tərəfdən Rusiyanın böhranlara cəlb olunması, o biri tərəfdən Rusiyadan yan keçən enerji-nəqliyyat yollarının - hansı ki, həm Xəzər-Azərbaycan üzərindən keçir - inkişaf etdirilməsi siyasəti təbii ki, Kremli qıcıqlandırır. Ona görə də Rusiya həm regiona diqqətini, həm də Azərbaycana təzyiqlərini artırır. Baş verən bütün bu siyasi-diplomatik gedişləri, Azərbaycana səfərlərin intensivləşməsini bu kontekstdə dəyərləndirmək daha düzgün olar. 

- Bu günlərdə ABŞ Dövlət Departamentinin Beynəlxalq enerji məsələləri üzrə xüsusi elçisi və əlaqələndiricisi Amos Hokstayn Bakıda olarkən Rusiyanın Qara dənizin dibi ilə Avropaya kəmər çəkməsi ideyasını kəskin tənqid etdi. Bu ərəfədə Bakıda Cənub Qaz Dəhlizinə dair məşvərət şurasının iclası keçirilirdi. Həmin gün Rusiya donanması Xəzərdə təlimlərə başladı. Həmçinin Vladimir Putin "Qazprom" şirkətinin rəhbərini məsləhətləşmək üçün Kremlə çağırdı. Sizcə bu proseslər Rusiyanın Azərbaycanın enerji layihələrinə qarşı təxribatlarına gətirib çıxara bilərmi?

- Mümkündür. Əslində belə təxribatlar zaman-zaman olub. Yaxın keçmişimizin də acı təcrübəsini nəzərə alsaq, bu, gözləniləndir. Azərbaycan Dövlət Neft Akademiyasında törədilən terror aktını, Azərbaycan bərəsinin Xəzərdə batırılmasını, Azərbaycan neft platformasının yanmasını və ya yandırılmasını yada salmaq istəyirəm. Həmçinin bizim bilmədiyimiz, mətbuata çıxmayan bir çox təxribatlar olub. Üstəlik, qapalı diplomatik kanallarla da çoxsaylı təzyiqlər edilib. Xəzərdə sizin dediyiniz son hərbi təlimlərdən öncə də manevrlər olub. Xəzərdən Suriyanın raketlərlə vurulması və s. hamısı güc nümayişidir və bu Azərbaycanı təhdid etməkdir. Əvvəl də qeyd etdiyim kimi, bütün bunların hamısı Azərbaycana qarşı olan təzyiqlərin artması ilə müşahidə olunacaq. Amma burada bir müsbət cəhəti də qeyd etməliyəm ki, bu layihələrə Çin və İranın cəlb edilməsi Rusiyanın destruktiv rolunu bir qədər neytrallaşdırır. Yəni layihələrdə bu ölkələrin iştirakı Rusiyanı bir qədər çəkindirir. Məsələn, Dəmir İpək Yoluna qarşı hər hansı bir addımın atılması artıq Çinə qarşı atılmış bir addım olacaq. Yaxud da Xəzərdə mübahisəli neft yataqlarının Azərbaycanla İranın birgə işlədilməsinə qarşı çıxış etmək həm də İrana qarşı addım olacaq. Həmçinin Rusiya Şimal-Cənub Dəhlizinə qarşı çıxa bilməyəcək, çünki bu, sıxışdırılmış bir vəziyyət özünün maraqlarına da uyğundur. Həm də bilirsiniz ki, Şimal-Cənub Dəhlizi Azərbaycanın Dəmir İpək Yolunun inkişafına da müsbət təsir edəcək. Eyni zamanda, indi İranın gələcəkdə Azərbaycanın neft və qaz kəmərlərinə qoşulması məsələsi müzakirə olunur. Həm Bakı-Ceyhan vasitəsilə dünya bazarlarına neft çıxarması, həm də Cənub Qaz Dəhlizinə qoşulması məsələsi var. Bunlar Rusiyanı qıcıqlandırır. Bu baxımdan Çin və İranın regionun meqa-layihələrinə qoşulmasına müsbət yanaşıram. 

- Qeyd edilənlər Azərbaycanın xarici siyasətdə mürəkkəb bir situasiyada olduğunu göstərir. Belə bir vəziyyətdə Azərbaycan balans siyasətini necə qurmalıdır? Çünki qarşı duran tərəflər arasında ziddiyyətlər getdikcə kəskinləşir, bu nə qədər davam edə bilər?

- Əvvəlki müsahibə və açıqlamalarımızda da zaman-zaman demişdik ki, Azərbaycanın manevr imkanları getdikcə daralır. İndi elə bir zaman gəlib çatıb ki, Azərbaycan seçim qarşısındadır. Məsələn, ötən ilin noyabr ayında Türkiyə sərhədi pozan Rusiya hərbi təyyarəsini vurduqdan sonra yaranmış böhranda Azərbaycan tərəf tutmaq zorunda qaldı. Sizin də qeyd etdiyiniz kimi, hər belə böhranlı vəziyyətdə Azərbaycan seçim etməli olacaq. Təbii ki, Azərbaycan öz strateji taleyinin həll olunduğu bir mərhələyə daxil olub və bundan yayına bilməz. Çünki dünyada, eyni zamanda bizim regionda tərəflər arasındakı qlobal geopolitik qarşıdurma həlledici mərhələyə daxil olub və bu mərhələdə Azərbaycanın da strateji taleyi həll olunacaq. Bütövlükdə regionun taleyinin həlli hansı istiqamətdə olacaqsa, Azərbaycanın taleyi də o istiqamətdə olacaq. Ona görə də Azərbaycan bu həssas məqamda öz müttəfiqlərinin və tərəfdaşlarının sayını artırmalıdır. Burada ölkəmizin ən yaxın və təbii müttəfiqi Türkiyədir. Azərbaycan Türkiyə ilə birgə hərəkət etməlidir. Eyni zamanda bölgədə Rusiyanı balanslaşdıra biləcək qüvvələrlə - NATO, ABŞ və Avropa Birliyi ilə, həmçinin geopolitik konyukturada taktiki baxımdan Rusiya ilə müttəfiq olan Çin və İranla əməkdaşlığa diqqət etməlidir. Ki, bütün bu addımların atıldığı halda, Rusiyanın destruktiv rolu Azərbaycanda azalmış olsun. Yəni Rusiya Azərbaycana qarşı hər hansı bir addım atanda ölkəmizin ətrafında yaranmış münasibətlər sistemini nəzərə almalı olacaq. Azərbaycan bir tərəfdən dostlarının sayını artırmalı, digər tərəfdən Rusiyanın dostları ilə əməkdaşlığı gücləndirməlidir. 

- Gürcüstan Azərbaycanı şantaj etdi və güzəştlər qopardı. Azərbaycan 500 milyon kubmetr əlavə qaz verməli, həmçinin qiyməti ucuzlaşdırmalıdır. Azərbaycanın bu addıma getməsi doğrudurmu? 

- Təəssüf ki, əlimdə nə kəşfiyyat məlumatları, nə də danışıqların detalları yoxdur. Sadəcə mətbuata verilən informasiyalar əsasında dəyərləndirmələr apara bilirik. Məsələyə siyasi-strateji baxımdan baxsaq, təbii ki, bu, düzgün addımdır. Amma iqtisadi-kommersiya baxımından Azərbaycanın ziyanınadır. Sadaladığım məlumatlar əlimizdə olsaydı, müqayisəli təhlil apararaq Azərbaycanın ümumilikdə düzgün və ya yanlış addım atdığını deyə bilərdik. Əgər əlizimdə iqtisadi-kommersiya itkilərini haqlı çıxaracaq səbəblər varsa, siyasi, diplomatik, təhlükəsizlik baxımından kifayət qədər arqument varsa, haqlıdır. Əgər itkilər yüksək, strateji dividendlər aşağı səviyyədədirsə, bu ziyanımızadır.

Rəşad VAQİFOĞLU
Xəbər 2486 dəfə oxunub






Oxşar xəbərlər

17 Noyabr Milli Dirçəliş Günüdür!
Gürcüstan parlamentinin qarşısında növbəti aksiya
Mandatı təhvil ver, İqbal Məmmədov! - MƏKTUB
ABŞ Prezidenti Böyük Britaniyaya səfər edəcək
Nazir yeni rəis təyin etdi
Polis Akademiyasının kursantları bilik yarışına qatılıb
Abşeronda qəza: laboratoriya müdiri öldü
Gəncədə həyat yoldaşını qətlə yetirən şəxs saxlanıldı
“Prezident idarəçilik sisteminə yenilik gətirdi” - DEPUTATLARIN FİKİRLƏRİ
Natiq Cəfərli: “Ən ciddi korrupsiya büdcə vəsaitləri ilə bağlıdır”
Bu şəxslərə hər saat üçün 15 manat ödəniləcək - QƏRAR
Azərbaycanın yeni ombudsmanı kim olsun?
Almaniyada “mühacir alveri” əməliyyatı böyüyür - şok faktlar, ittihamlar...
Rəfail Piriyev deportasiya ediləcək
Gələn il ailə xərclərimiz artacaq – iki səbəb
"Türk Hava Yolları" 29 il əvvəl təyyarədə doğulmuş şəxsi işə götürüb
Yerevanda Rusiya səfirliyi qarşısında ETİRAZ
Prezident Bilal Əliyevə mənzil bağışladı
"YOL VERİN, QUDAM GƏLİR" - Azərbaycanda quda olan məmurlar - SİYAHI
Mühacir qalmaqalı Arif Hacılı ilə Mir Şahin Ağayevi üz-üzə qoydu - QALMAQAL
ADAU-da tələbələrə karyera planlamasına dair seminar keçirilib
“Fədayəyə oxumağı mən öyrətmişəm, nə danışdığını bilmir” – Tacir – VİDEO
Azərbaycanda istilik mövsümünə start verilir
Tahir Kərimli kimə ölüm hökmü çıxaracağına and içib? - Video
Baş prokuror Abşeron rayonunda vətəndaşları qəbul edib
Oqtay Şirəliyev niyə istefa vermədi? – İlginc səbəb...
Nazirlik bələdiyyə sədrini cərimələyib
ADAU-DA DEKANLIQ QALMAQALI - İnam Kərimov bu biabırçılığa nə deyəcək?
Deputat "talkuçka"lardakı anarxiyadan danışıdı: “Orada 100 milyonlarla vəsait vergidən yayındırılır”
Antikorrupsiya həbsləri başlayır - Prezidentin iradəsi..
Bakı daha bir möhtəşəm tədbirə ev sahibliyi edir
Mikayıl Cabbarov xəbərdarlıq etdi
ABŞ-da məktəbdə atışma olub, xəsarət alanlar var
Prezident İlham Əliyev Bilal Ərdoğanı qəbul edib
Aygün Kazımovanın həbsdəki qardaşı "azadlıq" istəyir - MÜRACİƏT
ADAU-da Aqrar İnkişaf Könüllüləri ilə görüş davam edir - Tədbir
Asim Mollazadə: “İcra strukturlarında yeni təfəkkürə malik gənclər lazımdır”
Erməni əsir üzr istədi: “Azərbaycanda cənnətdəyəm” – VİDEO
Bu gün Dünya dini liderlərinin II Bakı Sammiti başlayır
Rey Kərimoğlu Xətainin qazi icra başçısından danışdı
Ermənistan müharibədən də qorxulu fəlakətlə üz-üzə
Qalmaqallı iş adamı pulları götürüb ölkədən qaçdı
Məşhur aktrisa azərbaycanlı aktyorla eşq yaşayır?
Əvəz Zeynallının üzərindəki qadağa götürüldü - özü yazdı
BMT baş katibinin xüsusi nümayəndəsi Azərbaycana gəlib
Gürcüstan Azərbaycana müşahidəçilər göndərəcək
Ölkəmizdə yeni soyuducu anbarlar yaradıla bilər
"Etdiklərimə görə oğlumdan üzr istədim" - Fədayə
MTRŞ Prezidentə müraciət etdi
Mənfi ehtimal! Azərbaycanda çörək kəskin bahalaşacaq
Müsavat Partiyasının başqanı Arif Hacılı saxlanılıb
AzTV-də dövlət qurumları tənqid olundu - VİDEO
İlham Əliyev sərəncam imzaladı
Trampdan Ərdoğana 100 milyardlıq təklif
İlham Əliyev Cavid Qurbanovu qəbul edib - FOTO
Tramp İŞİD-in yeni liderini təhdid etdi
Bu il İran polisi 530 ton narkotik vasitə müsadirə edib
Göygöldə oğurluq edən şəxslər saxlanılıb
Ramiz Mehdiyev də AMEA-da islahatlara başladı – İdarə və şöbələr ləğv olunub
LÜTVƏLİ BABAYEV NİYƏ “VURULDU”?
Oqtay Gülalıyev hələ də komadadır - son durum
Ermənistan atəşkəs rejimini 22 dəfə pozub
Rusiya XİN rəhbərinin işğala açıq dəstəyinə reaksiyalar
“Saudi Aramco” səhmlərini niyə satır?
Müsavat Əli İnsanovu "siyasi reanimasiya"dan çıxardı
Azərbaycan yenidən dünyanın diqqət mərkəzində
Parlamentdə büdcə müzakirələri başladı
ADAU-dan yeni XƏBƏR var - Rektorun "333"ləri, villaları, mənzilləri və...
Prezident 4 rayonun ivra başçısını dəyişdirdi – Deputata vəzifə verildi
Prezident: "Biz hələ işin başlanğıc mərhələsindəyik"

Bütün xəbərlər

2019 - SARI QABAN NƏLƏR VƏD EDİR?
love HƏR ŞEY "QABAN" KİMİ OLACAQ
love DEMOKRATİYAYA DOĞRU BİR AZ DA İRƏLİLƏYƏCƏYİK...
am DİNAMİK İNKİŞAFIMIZ DAVAM EDƏCƏK
lol HEÇ VECİMƏ DƏ DEYİL
tongue AZƏRBAYCANDAN BAŞ GÖTÜRÜB QAÇACAĞAM
crying TRAMP NEFTİN QİYMƏTİNİ QALDIRMAĞA NAİL OLACAQ
what QARABAĞI GERİ ALACAĞIQ
wink SƏN SAYDIĞINI SAY, GÖR Kİ, FƏLƏK NƏ SAYACAQ
recourse DOLLAR 2 MANATDAN BAHA OLACAQ
angry ACLIQ, YOXSULLUQ GƏLİR
tongue ALLAH BİLİR OLACAĞI...

«    Noyabr 2019    »
BeÇaÇCaCŞB
 
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
12
13
14
15
16
17
18
19
20
21
22
23
24
25
26
27
28
29
30
 
        Ünvan: Bakı şəhəri, Mətbuat prospekti, 529-cu məhəllə, Azərbaycan nəşriyyatı, 1-ci mərtəbə.
© Müəllif hüquqları qorunur. Məlumatdan istifadə etdikdə istinad mütləqdir. Məlumat internet səhifələrində istifadə edildikdə müvafiq keçidin qoyulması mütləqdir.
Script time: [0.42542] initstartout [0.00022] initstartin [0.00100] calstart [0.01211] calend [0.00070] topnewsend [0.00636] rsssend [0.00000] ehgend [0.04150] tagsstart [0.00089] tag-initendin [0.00000] initendout [0.00002] weathend [0.00000] end [0.36258]