Bütün yenilikləri Facebook səhifənizdə izləyin. Yalnız "Bəyənirəm" edin.

23:28 - 22.10.2019  
Bakı-Tbilisi-Qars: iqtisadi arzular yerinə yetəcəkmi?
Tarix: 28-10-2017, 19:49 | Bölmə: Xəbərlər » İqtisadiyyat

Bakı-Tbilisi-Qars dəmir yolu xəttinin açılışı Azərbaycan,Gürcüstan, Türkiyə və Qazaxıstan prezidentlərinin iştirakı ilə bazar ertəsi qeyd olunacaq. Lakin illərlər gecikmiş bu layihə, Çin və Avropa arasında mövcud olan nəqliyyat vasitələrilə rəqabət apara və iştirakçı ölkələrin iqtisadi arzularını yerinə yetirə biləcəkmi?

Bakı-Tbilisi-Qars: iqtisadi arzular yerinə yetəcəkmi?Dəmir yolu ilə məhsul daşıması qlobal ticarət üçün mövcud olan bir çox nəqliyyat vasitələrdən biridir. Dəmir yollarının əsas alternativləri hava və dənizdir.

Yük qatarları yüklərini gəmilərdən daha tez daşıyır. Hazırda yük gəmiləri Çindən Avropaya bir aya çatır. Rusiyadan keçən yük qatarları isə daşıdıqlarını Avropaya 15 günə və hətta Çinin Yiwu şəhərindən Britaniyaya 18 günə çatdırır.

Lakin dəniz ilə nəqliyyat qatardan əhəmiyyətli dərəcədə ucuzdur.

Hava hər iki alternativdən daha baha və sürətlidir.

Rusiya, İran və Çin

Qədim İpək Yolunu müasirləşdirmək və Avropa və Asiya arasında yeni ticarət yolları açmaq üçün Çinin dəstəklədiyi "Bir Kəmər, Bir Yol" layihəsi çərçivəsində, artıq Rusiya vasitəsilə Avropa ilə ticarət müasirləşdirilmiş dəmiryolu ilə artmaqdadır.

BTQ-nin Asiya və Avropa arasında yük-daşımada əsas rəqibi Çindən Rusiya və Qazaxıstan vasitəsilə Avropaya keçən Yivu-London dəmir yoludur.

Lakin BTQ-dən fərqli olaraq, bu alternativlə dənizdən (Xəzər Dənizi) keçid tələb olunmur və artıq bir neçə ildir ki, Yivu-London dəmir yolu Çinlə Avropa arasında ticarət üçün istifadə edilir.

Rusiyada mövcud olan digər dəmir yolları da BTQ üçün ciddi rəqabətçi olmaq potensialını daşıyır.

Transibir magistralı və Baykal-Amur magistralı, ticarət üçün Yivu-London dəmir yolur qədər əhəmiyyət daşımasalar da, Rusiya Dəmir Yollarının vitse prezidenti Aleksandr Mişarin Rusiyanın ölkədəki dəmir yollarına 43 milyard dollar dəyərində yatırım qoymaq niyyətində olduğunu deyib.

Onun sözlərinə görə, bunun böyük qismi TranSsibir və Baykal-Amur magistrallarının müasirləşdirilməsi üçün xərclənəcək. Eyni zamanda Çin 2017-ci ildə ölkənin Daxili Monqolistan rayonunda ümumi uzunluğu 20 min kilometr təşkil edən yollar salacağını və buna 15 milyard dollar xərcləyəcəyini qeyd edib.

Bu yatırımlar, adları çəkilən iki magistrala Çin mallarının çatdırılmasının sadələşdirəcək.

Çinin "Bir Kəmər, Bir Yol" layihəsi çərçivəsində İrana da böyük diqqət göstərilir.

BTQ-dən fərqli olaraq, Çin İranda Məşhəd və Tehran şəhərlərini birləşdirən yeni elektrik dəmir yoluna 1,6 milyard dollar investisiya yatırıb.
Çinin planlaşdırdığı dəmir yolu, Qırğızıstan, Qazaxıstan, Özbəkistan və Türkmənistandan keçəcək.

Hazırda Çinin Şanxay şəhərindən qatarlar Tehrana 12 günə çatır. Yeni elektrikli dəmir yolunun tikilməsilə bunun daha da sürətlənməsinə ümid var.

BTQ layihəsi 2007-ci il fevralın 7-də Tbilisi şəhərində prezidentlər İlham Əliyev, Mixail Saakaşvili və Türkiyənin o zamankı baş naziri Recep Tayyip Erdoğan tərəfindən imzalanıb.

İqtisadi üstünlüklər

Azərbaycan rəsmiləri, BTQ-nın geosiyasi və iqtisadi əhəmiyyəti barədə çıxışlar və bəyanatlar veriblər.

Prezident İlham Əliyev bu ayın əvvəli nazirlər kabinetinə çıxışında, BTQ-nı "tarixi layihə" adlandıraraq, onun Azərbaycan "böyük iqtisadi mənfəət, səmərə" verdiyini deyib.

O, həmçinin bu cür layihələrin Azərbaycanın regiondaki artan çəkisinin nümunəsi olduğunu göstərdiyini deyib: "Bizim iştirakımız olmadan bu regionda heç bir layihə, hətta heç bir siyasi təşəbbüs reallaşa bilməz."

Lakin iqtisadçı ekspert Natiq Cəfərli BBC Azərbaycancaya BTQ dəmir yolunun tikintisinə beynəlxalq investorların cəlb edilməməsinə diqqət çəkərək bunu layihə ilə mövcud olan ciddi problemlərin göstəricisi olduğunu deyib.

O, şərqdən Azərbaycana gələn yükün Xəzər dənizindən bərələrlə keçməsinin, mövcud olan "texniki problemlər"dən biri olduğunu deyib.
Bu, onun qeyd etdiyi üç əsas problemdən birincisidir - daşıma vaxtının uzadılması.

Digər problem isə, yükün keçdiyi ölkələrin dəmir yollarında təkərlər arasında məsafədəki fərqdir.

Bu problem Avropa ölkələri, Çin və Türkiyədəki standart ölçülü və keçmiş Sovet ölkələrində istifadə olunan geniş ölçülü dəmir yolları arasında yükün köçürlüməsidir.

Bu da vaxt alaraq qatarın okeanla yük daşımalar üzərində əsas üstünlüyünü bir qədər zəiflədir.

İqtisadçının sözlərinə görə, üçüncü problem tariflər üzrə hər ölkə arasında tam razılığın olmamasıdır. Bu, nəqliyyat və ticarət şirkətlərinin

BTQ-ya cəlb edilməsinə maneə yaradır.

Xərclər

Azərbaycan Respublikası Dövlət Neft Fondunun (ARDNF) məlumatına görə, layihənin əvvəlindən bu il, sentyabrın 30-dək 640,3 milyon ABŞ dolları dəyərində vəsait ayırılıb.

Bu xərclər həm də Gürcüstanda aparılan tikinti işlərinin əksər qisminin həyata keçirilməsi üçün istifadə olunub.

Bu səbəbdən Natiq Cəfərli BTQ-nın ehtimal olunduğu qədər rentabelli olmadığını düşündüyü deyib.

O, BTQ-nin ilə təxminən 5-7 milyon ton yük daşıyacağını və nəticədə yalnız 50 milyon dollar gəlir qazanmağa imkanı olduğunu deyərək, BTQ-nın ən azı ilk on ilindəki gəlirlərinin xərclərinin ödənməsi üçün istifadə ediləcəyini vurğulayıb (BBC).

Xəbər 2375 dəfə oxunub






Oxşar xəbərlər

Vilayət Eyvazov 45 polis leytenantını işə təyin etdi
Əli Həsənova REAL SUAL: "“Prezidentin 5-6 köməkçisi 10 milyon vətəndaşın dərdini necə dinləyəcək?”
Alo, mitinq sifariş vermisiniz?
Sabiqləşən Əli Həsənov bu vəzifələri icra edəcək
Tofiq Yaqublunun səhhəti necədir? AÇIQLAMA
Şahin Mustafayev Baş Nazirin müavini təyin olundu - Haqqında qısa DOSYE
Prezident yaşı 70-i keçənləri istefaya dəvət etdi!
Elmar Vəliyevi ölümdən xilas edən cangüdəni danışdı
Milli Şuranın aksiyasını hansı qüvvələr təşkil edib - yeni gəlişmələr
Sürücülük vəsiqəsi barədə – Yeni qayda
ABŞ-ın İllinoys Universitetinin professoru ADAU-ya gəlib
"AZƏRSU ASC"-yə qarşı şikayət davam edir - MƏKTUB
Qubada avtomobil oğrusu tutulub
Real TV Mirşahinin diplomatik qalmaqala səbəb ola biləcək verilişini sildi
Pakistan prezidenti Bakıya səfər edəcək
“Ded Xasan”ın qətlini kim sifariş verib? – “Lənkəranski” versiyası alt-üst oldu
Əli Kərimli niyə elə etdi, bəs ona qarşı niyə belə etdilər...
Baş nazirin qosqoca müavinləri vəzifələrindən getdi - SƏRƏNCAMLAR
Hafiz Hacıyev qardaşını itirdi
“Beşiktaş” klubuna yeni prezident seçilib
Milli Şuranın 19 oktyabr aksiyasına digər partiyalardan: "Belə olsun istəmirik!"
Parisdən Bakıya qəfil zəng - İrəvan və Xankəndi şokda
Rusiyanın “ən təhlükəli” hərbi gəmisi...
18 illik şöbə müdiri işdən çıxdı
Zidan "Real"ın "Malyorka"ya məğlubiyyətini şərh edib
Bakının ən qəribə küçə adları (SİYAHI)
YAP bəyanat yaydı: "Qanuni hakimiyyətin devrilməsi çağırışları ölkənin konstitusion quruluşuna qəsddir"
Cəlilabad Təhsilində nə baş verir? - QALMAQAL
ABSURD - İş adamı baş redaktorun həbsini istəyir
Arif Əliyev yazdı - "REFORMA-2"
Razılaşdırılmamış aksiyada saxlanılan Əli Kərimli və digərləri sərbəst buraxıldı
“Bu özbaşınalığa görə kim məsuliyyət daşımalıdır?” - Əli Həsənov
"60 nəfər saxlanıldı" - Rəsmi açıqlama
"Qanunsuz aksiya cəhdinin qarşısı alınıb, saxlanılanlar var" - BŞBPİ-dən Açıqlama
İcazəsiz mitinqə görə bağlanan stansiyalar açıldı
“19 oktyabrda qarşıdurma baş verərsə, məsuliyyəti onlar daşıyacaq”
Oliqarx məmurların sonu çatdımı? – Ekspertdən
Doğrudanmı Yaxın Şərqdə “Kürd səhifəsi” çevrilir...
"Bakı xəbər"-də MÜƏMMA" - "v ne ştatnik" müxbir siyasi yazıları niyə oğurlayır ?
Türkiyəni niyə sevməliyik? - publisist baxışı
“MTN çetesi”nin ifşasının 4 ili - Ekspert dəyərləndirir
Zahid Oruc: “Dəyişikliklər qaçılmazdır”
Azərbaycanda qoyun və inəklərin sayı AÇIQLANDI
Azərbaycanlı Ukraynada Baş prokurorun müavini oldu - FOTO
Mətbuat Şurası da toplanıb
Keçmiş maliyyə naziri iqtisadi tənəzzüldən gileyləndi - TƏHLİL
GƏNCƏ MÜSTƏQİLLİK GÜNÜ BAYRAQSIZ QALDI
Leyla Əliyevanın 18 Oktyabr hədiyyəsi – VİDEO
Tanınmış simalar Əli Həsənovu yağmaladı: "İslahatların önündəki əngəllər və ya altdan-altdan iş görənlərin izi ilə...
“Yol Polisinə dəstək” qrupları yaradıldı
ADAU-nun rektoru Belarusdadır
Tramp: "İŞİD tam nəzarət altındadır"
Prezidentin mesajları: vətəndaş rifahı, yeni kadrlar, şəffaflıq...
"Dövlət Nəzarət Təhlükəsizlik Departamenti"nin rəhbəri həbs olunub - Rəsmi
Prezidentdən mətbuatdan silah kimi istifadə edənlərə XƏBƏRDARLIQ!
12 milyona çılpaq soyundu – FOTO
Azərbaycanın dövlət müstəqilliyini bərpa etməsindən 28 il ötür
Karateçimiz Ayxan Mamayev xəstəxanaya yerləşdirildi
Prezident Saleh Məmmədovu qəbul etdi (YENİLƏNİB)
Vahid Əhmədov: “..gənc kadrlar vəzifəyə gətiriləcək”” - VİDEOMÜSAHİBƏ
Samir Feyruzun yazısı: Ən çox şantaj edilən məmurlar kimlərdir?
Daşkəsəndə polis yanan avtomobili belə söndürdü - VİDEO
Fövqəlnazir Goranboyda icra başçısının "zapravka" tikintisini durdurdu - Merin şəriki də var
"İslahatları gözdən salmaq istyirlər ki, oturduğu kreslonu..."
Şəbnəm Tovuzlu Hacı Ramazandan danışdı: "Bu adamı tanımıram"
SƏNİN ŞƏRƏFİNƏ, CƏNAB GENERAL!
Dünya ölkələrinin telefon kodları - SİYAHI
Vilayət Eyvazov generalı təqaüdə göndərdi
Azərbaycan nefti bahalaşdı
Trampın Ərdoğana yazdığı “çox ağır” məktub açıqlandı

Bütün xəbərlər

2019 - SARI QABAN NƏLƏR VƏD EDİR?
love HƏR ŞEY "QABAN" KİMİ OLACAQ
love DEMOKRATİYAYA DOĞRU BİR AZ DA İRƏLİLƏYƏCƏYİK...
am DİNAMİK İNKİŞAFIMIZ DAVAM EDƏCƏK
lol HEÇ VECİMƏ DƏ DEYİL
tongue AZƏRBAYCANDAN BAŞ GÖTÜRÜB QAÇACAĞAM
crying TRAMP NEFTİN QİYMƏTİNİ QALDIRMAĞA NAİL OLACAQ
what QARABAĞI GERİ ALACAĞIQ
wink SƏN SAYDIĞINI SAY, GÖR Kİ, FƏLƏK NƏ SAYACAQ
recourse DOLLAR 2 MANATDAN BAHA OLACAQ
angry ACLIQ, YOXSULLUQ GƏLİR
tongue ALLAH BİLİR OLACAĞI...

«    Oktyabr 2019    »
BeÇaÇCaCŞB
 
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
12
13
14
15
16
17
18
19
20
21
22
23
24
25
26
27
28
29
30
31
 
        Ünvan: Bakı şəhəri, Mətbuat prospekti, 529-cu məhəllə, Azərbaycan nəşriyyatı, 1-ci mərtəbə.
© Müəllif hüquqları qorunur. Məlumatdan istifadə etdikdə istinad mütləqdir. Məlumat internet səhifələrində istifadə edildikdə müvafiq keçidin qoyulması mütləqdir.
Script time: [0.35452] initstartout [0.00018] initstartin [0.00068] calstart [0.01059] calend [0.00056] topnewsend [0.00568] rsssend [0.00000] ehgend [0.02033] tagsstart [0.00064] tag-initendin [0.00000] initendout [0.00001] weathend [0.00000] end [0.31581]