Bütün yenilikləri Facebook səhifənizdə izləyin. Yalnız "Bəyənirəm" edin.

05:10 - 22.11.2019  
Fransa niyə İranla dostdur?
Tarix: 3-09-2019, 21:33 | Bölmə: Xəbərlər » Dünyada

Prezident Makronun İran mövzusundakı diplomatik fəallığının arxasındakı səbəblər...

Fransa niyə İranla dostdur?İran xarici işlər naziri Cavad Zərifin avqustun 25-də Fransanın Biarritz şəhərində keçirilən G-7 sammitinə qatılması siyasət gündəminin əsas hadisəsinə çevrildi. Məlum oldu ki, Zərifi Fransa prezidenti Emmanuel Makron dəvət edib. 
Amerikalılar Zərifin Sammitə qatılması ilə bağlı məlumatsız olduqlarını desələr də, sammitə ev sahibliyi edən Fransa tərəfi digər G-7 ölkələrini, o cümlədən ABŞ heyətini Zərifin səfəri ilə bağlı əvvəlcədən məlumatlandırdıqlarını bildirib. Qərb mediası bu hadisəni Makronun siyasi uğuru kimi qiymətləndirib. 
O da məlum olub ki, Cavad Zərif İrana qarşı neft embarqosunun ləğv olunması və ilkin mərhələdə 700 min, sonrakı mərhələdə isə 1,5 milyon barel gündəlik neft satışı və nağd ödəniş şərti irəli sürüb. Makron isə bildirib ki, Avropa ölkələri İran mövzusunda anlaşma əldə ediblər. Ancaq müəyyən səbəblərdən bu razılaşmanı açıqlamaq mümkün olmur. Cavad Zərifin Sammitə dəvət olunması və Makronun İranla razılaşma barədə açıqlaması İran ətrafında böhranın zəiflədiyini deməyə əsas verir.

Image result for cavad zərif

Ancaq indi əsas müzakirə mövzusu Fransa prezidentinin İran məsələsində bu qədər fəallıq göstərməsidir. Makronun İran böhranı ilə bağlı iddialı addımı, İran XİN rəhbərini Fransaya dəvət edib danışıqlar aparması, üstəlik neft satışı ilə bağlı yumşalmaya nail olması Fransanın beynəlxalq siyasətdə fəallaşması və İran-Fransa dostluğu ilə əlaqələndirilir. Doğrudan da, Almaniya, Britaniya kimi ölkələr deyil, məhz Fransa İran məsələsində önə çıxdı. 
İranın Fransa ilə əlaqələri çox qədimlərə gedir. 1708-15-ci illərdə Səfəvi İmperiyası ilə anlaşma imzalayıb. Bundan 100 il sonra Napoleon zamanında Fransa və İran arasında Rusiyaya qarşı ittifaq anlaşması imzalandı. Bu anlaşmalar həm də iki ölkə arasında diplomatik əlaqələrin genişlənməsinə səbəb oldu. Həm də Almaniya kimi Fransanı da qədim İran mədəniyyəti cəlb edib. Sonrakı dövrdə İran-Fransa əlaqələri daha da genişlənib. Ancaq məlum səbəblərdən İran üzərində siyasi təsir daha çox Rusiya və İngiltərəyə məxsus olub. İkinci Dünya Müharibəsindən sonra isə İran üzərində ABŞ təsiri artıb və Şah ABŞ-ın ən yaxın müttəfiqi və ya başqa sözlə vassalı olub.

Məhz bu səbəbdən də bir tərəfdən İranda Qərb ölkələrinə münasibətdə ABŞ və Britaniyadan fərqli olaraq Fransaya münasibət daha mülayim olub. Eyni zamanda Fransada da İran üzərində təsir uğurunda gizli mübarizə olub. İranda İslam İnqilabından 3 ay əvvəl inqilab lideri Ayətullah Ruhullah Xomeyninin İraqdan Fransaya gəlməsi və Paris ətrafında qəsəbədə yaşaması, inqilab qalib gəldikdən sonra isə İrana qayıtması həm də bununla izah olunmalı idi. Fransa İranda ABŞ və Britaniya əleyhdarı qüvvələrin hakimiyyətə gəlməsindən məmnun idi. 
Hər nə qədər Fransa Qərb blokunun aparıcı üzvlərindən olsa da, sonrakı dövrdə İranla münasibətləri müəyyən ölçülər daxilində qoruyub saxlayıb. İranda Fransa markaları geniş yayılıb və hətta Fransız avtomobil markaları lisenziya əsasında İranda istehsal olunub. Təsadüfi deyil ki, 2015-ci ildə nüvə anlaşması əldə olunduqdan dərhal sonra onlarla Fransa şirkəti, o cümlədən enerji nəhəngi Total İrana qayıdaraq Tehranla müqavilələr imzaladı. Eyni zamanda Tehran Fransanın "Airbus” aviasiya firması ilə 20 milyard dollar dəyərində sərnişin təyyarəsi alınması müqaviləsi imzaladı. Ancaq bu müqavilə qismən icra olundu. ABŞ prezidenti İranla nüvə anlaşmasından çıxdı və Tehrana qarşı embarqoları yenidən bərpa etdi. Bu zamanı Vaşinqtonun sanksiyalarından ehtiyat edən Fransa şirkətləri də İrandan çəkildilər. 
Ancaq Fransa Trampın şəxsində ABŞ-ın Yaxın Şərqdəki siyasətini dəstəkləmir. Makronun G-7 sammitinə Zərifi dəvət edib kiçik də olsa güzəşt əldə etməsi bir tərəfdən nüvə anlaşmasının qorunması baxımından mühümdürsə, digərə tərəfdən Fransanın siyasi "əzələ nümayişi” hesab oluna bilər.
Tehranın isə Avropadan hələlik yeganə istəyi neft satışını bərpa etmək və maliyyə blokdasından çıxmaqdır. Passiv Almaniya və Vaşinqtonun təsiri altında olan Britaniyadan fərqli olaraq indi yeganə müqavimət göstərə bilən Fransadır. Bu vəziyyət isə həm Tehranı, həm də Parisi hələlik razı salır. Çünki bu işin nəticəsində hər iki tərəf qazanclı çıxa bilər.

Musavat.com

Xəbər 683 dəfə oxunub






Oxşar xəbərlər

Bakıda oğru marketin 2 işçisini bıçaqlayıb
“Hakimiyyəti populistlərə güzəştə getdim” - Sarkisyan
Türkiyənin məşhur aktrisaları Bakıya gəlir
Varlı rektorun kasıb həvəsləri: "İbrahim Cəfərov universiteti "dağıdır", "talayır" demək olarmı?
Azərbaycanda Ombudsman dəyişir: Üç namizəd var
Dəməşq aeroportunda iranlıların qərargahı darmadağın edildi
Ayaz Mütəllibov Paşinyana sərt cavab verdi
Mehriban Əliyeva Putinlə görüşəcək
“Bu adamlar “söyüş kampaniyası” fonunda öz varlıqlarını...” - QULU MƏHƏRRƏMLİ
İcra başçısı özünə 250 minlik “Rang Rover” aldı
Zatulin: "Ancaq 5 rayon qaytarıla bilər, Qarabağı unudun"
Bakıda gəlin maşını yandı - VİDEO
ADAU-da əcnəbi tələbələrlə görüş keçirilib
Aralıq qiymətləndirmə davam edir
Prokuror naxçıvanlı iş adamını güllələyən "Hozu"ya cəza istədi
Prezident iki icra başçısının yerlərini dəyişdi
ADAU qarışdı! İbrahim Cəfərov Ağdam qaçqınına hücum çəkdi - NİYƏSİ
"SSRİ-də rusları niyə sevmirdilər... "- Pozner
Qarakənd faciəsindən 28 il ötür
Eldar Əzizov Abutalıbovun korrupsiya yuvasının “işığı”nı söndürdü
Sumqayıtda 70 illik yubiley coşqusu - FOTOLAR
Erməni tərəfi atəşkəs rejimini 23 dəfə pozub
“Space TV”dən Elçin Əlibəyli ilə bağlı – AÇIQLAMA
Ziya Məmmədovla Səfər Əbiyevi nə birləşdirir?
İRANDA GƏRGİNLİK! Etirazlara rəhbərlik edənlər edam olunacaq
Sabiq baş nazir Prorektor oldu - TƏYİNAT
Arvadı Elçin Əlibəylini döyüb xəstəxanalıq edib?
İsgəndər Həmidov siyasətdən getdi
Hicran Hüseynova Ağdama vertolyotla endi - NONSENS
"Baklift"in sabiq rəisi barəsində cinayət işi başlanıb
İsveç "WikiLeaks"in qurucusu ilə bağlı istintaqı dayandırır
Xəzər dənizində batan şəxsin meyiti tapılıb
Batan başqan Hacılının “Yeni Müsavat”a ittihamı...
Baş nazir Ayaz Mirzəyevi işdən çıxardı
Rafael Hüseynov: “Diaspor yox, diaspora yazılmalıdır”
Əliyev və Ərdoğan İpsalada “Biz hazırıq” mesajı verəcək
Prezident Pirşağı dəmir yolu stansiyasının açılışında iştirak edib- FOTOLAR
Akif Çovdarovla bağlı ilginc iddia - məktub
Ermənilər Rusiyada etiraza qalxdılar – Rusiyaya qarşı!..
"Özgün Yapı A.Ş" yolları keyfiyyətsiz materiallardan çəkir? - Foto - Video
Əlövsət Əliyevin barəsində həbs qərarı - oğlu danışdı
Sarkisyan aprel döyüşləri ilə bağlı ifadə verəcək
Agentlik rəhbərinin cinayət işi məhkəməyə göndərildi
Əhmədzadənin 26 illik xanədanlığına son qoyulur - DAHA İKİ QURUM BİRLƏŞİR
Plyonka ilə bağlı tapşırıq!
Prezident İlham Əliyev Vasif Talıbovu qəbul edib - FOTO,VİDEO
ADAU-nun prorektoru Varşavada mühazirə söyləyib
Gəncə İHB-nin Avtonəqliyyat və sərnişindaşıma idarəsinin fəaliyyətsizliyindən - ŞİKAYƏT
Şəkidə oğurluq edən şəxslər saxlanılıb
Göygölün "dımbılı cuvar"ı "ÖLÜM İŞİ"ndən necə sıyrılıb? - ŞOK FAKTLAR
Rusiya ilə heç vaxt bu ittifaqı qurmayacağam - Lukaşenko
Atatürkün oxşarları mübahisə etdi: “Ən çox mən oxşayıram...”
Narkotik satmaq istəyən Şəkiyə gəlsin: MÜƏMMA
Əziz Əzizov bacıoğlusunu da Suraxanı İHB-yə apardı
Əli Həsənov yenə Əli Kərimlidən yazdı
Paşinyan da narkomandır? – Qəribə görüntülər yayıldı – (VİDEO)
Ölkənin çaylarında sululuq səviyyəsi dəyişdi
Mehriban Əliyeva Milli Dirçəliş Günü münasibətilə xalqı təbrik edib
17 Noyabr Milli Dirçəliş Günüdür!
Gürcüstan parlamentinin qarşısında növbəti aksiya
Mandatı təhvil ver, İqbal Məmmədov! - MƏKTUB
ABŞ Prezidenti Böyük Britaniyaya səfər edəcək
Nazir yeni rəis təyin etdi
Polis Akademiyasının kursantları bilik yarışına qatılıb
Abşeronda qəza: laboratoriya müdiri öldü
Gəncədə həyat yoldaşını qətlə yetirən şəxs saxlanıldı
“Prezident idarəçilik sisteminə yenilik gətirdi” - DEPUTATLARIN FİKİRLƏRİ
Natiq Cəfərli: “Ən ciddi korrupsiya büdcə vəsaitləri ilə bağlıdır”
Bu şəxslərə hər saat üçün 15 manat ödəniləcək - QƏRAR
Azərbaycanın yeni ombudsmanı kim olsun?

Bütün xəbərlər

2019 - SARI QABAN NƏLƏR VƏD EDİR?
love HƏR ŞEY "QABAN" KİMİ OLACAQ
love DEMOKRATİYAYA DOĞRU BİR AZ DA İRƏLİLƏYƏCƏYİK...
am DİNAMİK İNKİŞAFIMIZ DAVAM EDƏCƏK
lol HEÇ VECİMƏ DƏ DEYİL
tongue AZƏRBAYCANDAN BAŞ GÖTÜRÜB QAÇACAĞAM
crying TRAMP NEFTİN QİYMƏTİNİ QALDIRMAĞA NAİL OLACAQ
what QARABAĞI GERİ ALACAĞIQ
wink SƏN SAYDIĞINI SAY, GÖR Kİ, FƏLƏK NƏ SAYACAQ
recourse DOLLAR 2 MANATDAN BAHA OLACAQ
angry ACLIQ, YOXSULLUQ GƏLİR
tongue ALLAH BİLİR OLACAĞI...

«    Noyabr 2019    »
BeÇaÇCaCŞB
 
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
12
13
14
15
16
17
18
19
20
21
22
23
24
25
26
27
28
29
30
 
        Ünvan: Bakı şəhəri, Mətbuat prospekti, 529-cu məhəllə, Azərbaycan nəşriyyatı, 1-ci mərtəbə.
© Müəllif hüquqları qorunur. Məlumatdan istifadə etdikdə istinad mütləqdir. Məlumat internet səhifələrində istifadə edildikdə müvafiq keçidin qoyulması mütləqdir.
Script time: [0.29207] initstartout [0.00019] initstartin [0.00069] calstart [0.00939] calend [0.00053] topnewsend [0.00596] rsssend [0.00000] ehgend [0.01622] tagsstart [0.00067] tag-initendin [0.00000] initendout [0.00001] weathend [0.00000] end [0.25840]