Bütün yenilikləri Facebook səhifənizdə izləyin. Yalnız "Bəyənirəm" edin.

06:39 - 20.11.2019  
Ərdoğanın “Dünya beşdən böyükdür” atmacası və...
Tarix: 9-10-2017, 07:53 | Bölmə: Xəbərlər » Dünyada

Ərdoğanın “Dünya beşdən böyükdür” atmacası və...Son vaxtlar dünyada baş verən hadisələr klassik müharibə və soyuq savaş ehtimallarını artırıb, siyasi vəziyyəti gənginləşdirib. Türkiyənin də dünyada əsas aktorlardan biri olması qardaş ölkəni həm özünü qorumaq, həm də dünyada siyasi sabitliyi təmin etmək üçün hərəkətə keçməyə sövq edib. Son vaxtlar Türkiyənin yerləşdiyi coğrafiyada baş verənlər bölgənin ən güclü dövləti üçün təhlükə mənbəyinə çevrilib. 
Belə ki, Türkiyənin ciddi xəbərdarlığına baxmayaraq, böyük güclər Şimali İraq kürd muxtariyyətində müstəqillik referendumunun keçirilməsinə nail oldular. Rəcəb Tayyib Ərdoğan Şimali İraq kürd muxtariyyətini hərbi müdaxilə ilə hədələsə də, Bərzani hələ ki, geri addım atmaq istəmir. Məsud Bərzaninin təkbaşına belə bir şovinist, təxribatçı qərarı vermək gücü və cəsarəti olmadığını Türkiyədə də bilirlər. Odur ki, qardaş ölkə özünü təhlükələrdən qorumaq üçün yeni müttəfiqlər axtarır, Qərblə, konkret olaraq ABŞ-la münasibətləri gərgin vəziyyətdə olan ölkələrlə əlaqələrini genişləndirir. Əlbəttə ki, Qərb Türkiyənin ondan belə sürətlə üz çevirəcəyini gözləmirdi. Türkiyənin sıxışdırılması bu ölkənin ABŞ-ın diktəsini qəbul etməsinə hesablanmışdı. Ancaq Türkiyə şanlı keçmişi və böyük dövlətçilik tarixi olan, indiyədək heç kimə boyun əyməyən bir ölkədir. Lazım gələrsə, Türkiyə istənilən güclə savaşar, ancaq heç kimin diqtəsi ilə hərəkət etməz. Türk milləti Mustafa Kamal Atatürkün rəhbərliyi ilə 1920-ci illərdə öz azadlığı, müstəqilliyi üçün nələr edə biləcəyini bütün dünyaya göstərib. Hazırki Türkiyə iqtidarına öz diktəsini qəbul etdirə bilməyən qüvvələr ötən il "FETÖ” terror təşkilatı vasitəsilə dövlət çevirilişinə cəhd etdilər. Amma yenə də böyük türk milləti öz sözünü dedi, milli dövlətini qoruyub saxlaya bildi.
 
Hələ ötən ilin avqust ayında "Financial Times” qəzetində Putinin Türkiyə ilə Qərb ölkələri arasındakı əlaqələri gərginləşdirmək niyyətində olduğu barədə yazı dərc olunmuşdu. Həmin yazıya cavab olaraq Türkiyənin "Posta” qəzetində "Türkiyə Qərbdən niyə uzaqlaşır?” sərlövhəli yazı verilmişdi. O məqalədə Türkiyənin Qərbdən uzaqlaşmasının səbəbləri açıqlanmış, bunun səbəbkarının Rusiya deyil, elə Qərb ölkələri olduğu vurğulanmışdı. Müəllif yazırdı: "50 ildir Avropa Birliyinin qapısında gözləyirik. Bizdən sonra müraciət edən ölkələr belə birliyin üzvü olub. Biz isə doğru-dürüst üzvlük müzakirələrinə belə başlaya bilmirik. Türkiyəni qana bulayan terror təşkilatına Avropanın göbəyində çadır qurdururlar. Türkiyə Böyük Millət Məclisini bombalayan terroristlər ABŞ-ın himayəsindədir. Türkiyədən daha nə istəyirsiniz?”
  
Hələ ötən ilin bu vaxtlarında Türkiyənin Qərbdən üz çevirəcəyi barədə proqnozlar verilirdi. Türkiyə Qərbdən tamamilə üz çevirməyib, ancaq bir xeyli uzaqlaşıb, hətta onları qıcıqlandıran siyasət yürüdür. 
  Son 20 gündə, xüsusilə bu həftə baş verən hadisələr bir çox suallar ortaya çıxarıb. Sentyabrın sonlarında Rusiya Prezidenti Vladimir Putin Türkiyəyə səfər edib. 
Mövzu ətrafında fikirlərini Moderator.az-la paylaşan politloq İlqar Vəlizadə bu qənaətdədir ki, Putinin Ankara səfəri Rusiyanın Türkiyəyə verdiyi önəmin isbatıdır. Rusiya Türkiyə ilə həm siyasi, həm də iqtisadi layihələrin gerçəkləşməsində maraqlıdır. Siyasi layihələrdən biri Yaxın Şərqin post-konfilikt dönəmindən sonra yenidən qurulması ilə bağlıdır. Həm Türkiyə, həm də Rusiya anlayır ki, regionda hər iki dövlətin böyük maraqları var. Bu maraqlar elə uzlaşmalıdır ki, toqquşmasınlar.
   
Rusiya son vaxtlar Türkiyəyə güclü silah-sursatlar satıb. Bunun özü Rusiyanın Türkiyəyə olan etimadına, bu silahların Rusiyanın maraqlarına qarşı yönəlməyəcəyinə olan inamına nümunədir. Halbuki, Türkiyənin müttəfiqləri bu cür raket komplekslərini Türkiyəyə satmağa ehtiyat edirlər.
Türkiyənin anti-Qərb siyasəti bununla məhdudlaşmayıb. Rəcəb Tayyib Ərdoğan bu həftə ABŞ-la münasibətləri gərgin olan daha bir ölkə ilə qarşılıqlı əlaqələrin genişləndirilməsi istiqamətində addım atıb. Türkiyə Prezidentinin İrana səfərinin onun Rusiya lideri Vladimir Putinlə görüşündən cəmi bir həftə sonraya təsadüf etməsi bütün dünyada rezonans doğurub. Rusiya mediası Putinin Türkiyəyə səfəri ilə bağlı yazmışdı ki, Kreml başçısı Ankarada Ərdoğanla "saat əqrəblərini tutuşdurub”. Bu səfər zamanı iki ölkə lideri Suriya məsələsindən tutmuş Şimali İraqda keçirilən müstəqillik referendumuna qədər bir çox məsələləri müzakirə edib. Prezidentlər həmçinin iki ölkə arasındakı ticarət dövriyyəsinin artırılması barədə fikirlər səsləndiriblər. Ərdoğan və Ruhani bölgədə sülhün təmin olunması üçün İraqla Suriyanın ərazi bütövlüyünü dəstəklədiklərini qeyd ediblər.
   
Həmin vaxt mətbuata açıqlama verən politoloq Qabil Hüseynli deyib ki, Türkiyə Prezidentinin İran səfərinin hər iki ölkə və bölgə üçün ciddi təsirləri olacaq. Türkiyə son zamanlar Rusiya ilə münasibətləri ciddi şəkildə qurub. İndi Ankara İranla münasibətləri qaydaya salır. Türkiyə ilə münasibətlərin yaxınlaşması İrana da lazımdır. Putinin Türkiyə səfərindən az sonra Ərdoğanın İrana səfəri, aparılan müzakirələr üçlü ittifaqın formalaşmasına bənzəyir. Ərdoğanın Tehran səfəri bu ittifaqın formalaşmasına ciddi təsir göstərə bilər. Səfərin ən ciddi nəticəsi də bu ola bilər. Artıq Türkiyə ilə İran uzunmüddətli strateji əməkdaşlıq yoluna qədəm qoyurlar. Bu strateji əməkdaşlıq geniş hərbi, iqtisadi sahələri əhatə edəcək.
Bu siyasətin davamı kimi, həftə sonu Venesuela prezidenti Nikolas Maduro Türkiyəyə rəsmi səfər edib. Bildiyimiz kimi, Venesuela ABŞ-la münasibətləri gərgin, Rusiya ilə müttəfiq olan Cənubi Amerika ölkəsidir. Bu il ABŞ Venesuelaya yeni sanksiyalar tətbiq edib. ABŞ-ın bütün düşmənləri Venesuelanın dostudur. Bu baxımdan məhz bu ərəfədə Nikolas Maduronun Türkiyəyə səfəri diqqəti cəlb edir. Venesuela Prezidentinin Rəcəb Tayyib Ərdoğanla keçirilən mətbuat konfransındakı çıxışı ABŞ-a mesaj kimi qiymətləndirilə bilər: "Biz Türkiyə-Venesuela əlaqələrində yeni bir dövr yaratmaq istəyirik. Biz fərqli, daha gözəl bir dünyaya inanırıq və bunun mümkün olacağını düşünürük. Dünyanın çoxmərkəzli, hamımıza yer olan bir dövrünü yaratmalıyıq”.
  
Çıxışında "Dünya beşdən böyükdür” sözünü bir daha xatırladan Ərdoğan da böyük güclərə öz mesajını çatdırıb.
  
Bəs Türkiyənin Qərbdən uzaqlaşması Azərbaycana nə vəd edir? Əvvəla nəzərə alaq ki, Türkiyənin yaxınlaşdığı, strateji əlaqələr qurduğu ölkələr Azərbaycanın qonşularıdır. Türkiyənin Rusiya və İranla müttəfiq olması Azərbaycanın xeyrinədir. Əgər qardaş ölkə Putinin Avrasiya İttifaqına daxil olsa, bu, Dağlıq Qarabağ münaqişəsinin həllini yaxınlaşdıra bilər. Gözləyək görək növbəti həftələrdə daha hansı hadisələr baş verəcək.
                                                                                       
Tural Səfərov
Xəbər 2120 dəfə oxunub






Oxşar xəbərlər

İRANDA GƏRGİNLİK! Etirazlara rəhbərlik edənlər edam olunacaq
Sabiq baş nazir Prorektor oldu - TƏYİNAT
Arvadı Elçin Əlibəylini döyüb xəstəxanalıq edib?
İsgəndər Həmidov siyasətdən getdi
Hicran Hüseynova Ağdama vertolyotla endi - NONSENS
"Baklift"in sabiq rəisi barəsində cinayət işi başlanıb
İsveç "WikiLeaks"in qurucusu ilə bağlı istintaqı dayandırır
Xəzər dənizində batan şəxsin meyiti tapılıb
Batan başqan Hacılının “Yeni Müsavat”a ittihamı...
Baş nazir Ayaz Mirzəyevi işdən çıxardı
Rafael Hüseynov: “Diaspor yox, diaspora yazılmalıdır”
Əliyev və Ərdoğan İpsalada “Biz hazırıq” mesajı verəcək
Prezident Pirşağı dəmir yolu stansiyasının açılışında iştirak edib- FOTOLAR
Akif Çovdarovla bağlı ilginc iddia - məktub
Ermənilər Rusiyada etiraza qalxdılar – Rusiyaya qarşı!..
"Özgün Yapı A.Ş" yolları keyfiyyətsiz materiallardan çəkir? - Foto - Video
Əlövsət Əliyevin barəsində həbs qərarı - oğlu danışdı
Sarkisyan aprel döyüşləri ilə bağlı ifadə verəcək
Agentlik rəhbərinin cinayət işi məhkəməyə göndərildi
Əhmədzadənin 26 illik xanədanlığına son qoyulur - DAHA İKİ QURUM BİRLƏŞİR
Plyonka ilə bağlı tapşırıq!
Prezident İlham Əliyev Vasif Talıbovu qəbul edib - FOTO,VİDEO
ADAU-nun prorektoru Varşavada mühazirə söyləyib
Gəncə İHB-nin Avtonəqliyyat və sərnişindaşıma idarəsinin fəaliyyətsizliyindən - ŞİKAYƏT
Şəkidə oğurluq edən şəxslər saxlanılıb
Göygölün "dımbılı cuvar"ı "ÖLÜM İŞİ"ndən necə sıyrılıb? - ŞOK FAKTLAR
Rusiya ilə heç vaxt bu ittifaqı qurmayacağam - Lukaşenko
Atatürkün oxşarları mübahisə etdi: “Ən çox mən oxşayıram...”
Narkotik satmaq istəyən Şəkiyə gəlsin: MÜƏMMA
Əziz Əzizov bacıoğlusunu da Suraxanı İHB-yə apardı
Əli Həsənov yenə Əli Kərimlidən yazdı
Paşinyan da narkomandır? – Qəribə görüntülər yayıldı – (VİDEO)
Ölkənin çaylarında sululuq səviyyəsi dəyişdi
Mehriban Əliyeva Milli Dirçəliş Günü münasibətilə xalqı təbrik edib
17 Noyabr Milli Dirçəliş Günüdür!
Gürcüstan parlamentinin qarşısında növbəti aksiya
Mandatı təhvil ver, İqbal Məmmədov! - MƏKTUB
ABŞ Prezidenti Böyük Britaniyaya səfər edəcək
Nazir yeni rəis təyin etdi
Polis Akademiyasının kursantları bilik yarışına qatılıb
Abşeronda qəza: laboratoriya müdiri öldü
Gəncədə həyat yoldaşını qətlə yetirən şəxs saxlanıldı
“Prezident idarəçilik sisteminə yenilik gətirdi” - DEPUTATLARIN FİKİRLƏRİ
Natiq Cəfərli: “Ən ciddi korrupsiya büdcə vəsaitləri ilə bağlıdır”
Bu şəxslərə hər saat üçün 15 manat ödəniləcək - QƏRAR
Azərbaycanın yeni ombudsmanı kim olsun?
Almaniyada “mühacir alveri” əməliyyatı böyüyür - şok faktlar, ittihamlar...
Rəfail Piriyev deportasiya ediləcək
Gələn il ailə xərclərimiz artacaq – iki səbəb
"Türk Hava Yolları" 29 il əvvəl təyyarədə doğulmuş şəxsi işə götürüb
Yerevanda Rusiya səfirliyi qarşısında ETİRAZ
Prezident Bilal Əliyevə mənzil bağışladı
"YOL VERİN, QUDAM GƏLİR" - Azərbaycanda quda olan məmurlar - SİYAHI
Mühacir qalmaqalı Arif Hacılı ilə Mir Şahin Ağayevi üz-üzə qoydu - QALMAQAL
ADAU-da tələbələrə karyera planlamasına dair seminar keçirilib
“Fədayəyə oxumağı mən öyrətmişəm, nə danışdığını bilmir” – Tacir – VİDEO
Azərbaycanda istilik mövsümünə start verilir
Tahir Kərimli kimə ölüm hökmü çıxaracağına and içib? - Video
Baş prokuror Abşeron rayonunda vətəndaşları qəbul edib
Oqtay Şirəliyev niyə istefa vermədi? – İlginc səbəb...
Nazirlik bələdiyyə sədrini cərimələyib
ADAU-DA DEKANLIQ QALMAQALI - İnam Kərimov bu biabırçılığa nə deyəcək?
Deputat "talkuçka"lardakı anarxiyadan danışıdı: “Orada 100 milyonlarla vəsait vergidən yayındırılır”
Antikorrupsiya həbsləri başlayır - Prezidentin iradəsi..
Bakı daha bir möhtəşəm tədbirə ev sahibliyi edir
Mikayıl Cabbarov xəbərdarlıq etdi
ABŞ-da məktəbdə atışma olub, xəsarət alanlar var
Prezident İlham Əliyev Bilal Ərdoğanı qəbul edib
Aygün Kazımovanın həbsdəki qardaşı "azadlıq" istəyir - MÜRACİƏT
ADAU-da Aqrar İnkişaf Könüllüləri ilə görüş davam edir - Tədbir

Bütün xəbərlər

2019 - SARI QABAN NƏLƏR VƏD EDİR?
love HƏR ŞEY "QABAN" KİMİ OLACAQ
love DEMOKRATİYAYA DOĞRU BİR AZ DA İRƏLİLƏYƏCƏYİK...
am DİNAMİK İNKİŞAFIMIZ DAVAM EDƏCƏK
lol HEÇ VECİMƏ DƏ DEYİL
tongue AZƏRBAYCANDAN BAŞ GÖTÜRÜB QAÇACAĞAM
crying TRAMP NEFTİN QİYMƏTİNİ QALDIRMAĞA NAİL OLACAQ
what QARABAĞI GERİ ALACAĞIQ
wink SƏN SAYDIĞINI SAY, GÖR Kİ, FƏLƏK NƏ SAYACAQ
recourse DOLLAR 2 MANATDAN BAHA OLACAQ
angry ACLIQ, YOXSULLUQ GƏLİR
tongue ALLAH BİLİR OLACAĞI...

«    Noyabr 2019    »
BeÇaÇCaCŞB
 
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
12
13
14
15
16
17
18
19
20
21
22
23
24
25
26
27
28
29
30
 
        Ünvan: Bakı şəhəri, Mətbuat prospekti, 529-cu məhəllə, Azərbaycan nəşriyyatı, 1-ci mərtəbə.
© Müəllif hüquqları qorunur. Məlumatdan istifadə etdikdə istinad mütləqdir. Məlumat internet səhifələrində istifadə edildikdə müvafiq keçidin qoyulması mütləqdir.
Script time: [0.26532] initstartout [0.00018] initstartin [0.00069] calstart [0.00887] calend [0.00051] topnewsend [0.00684] rsssend [0.00000] ehgend [0.01060] tagsstart [0.00104] tag-initendin [0.00000] initendout [0.00001] weathend [0.00000] end [0.23656]