Bütün yenilikləri Facebook səhifənizdə izləyin. Yalnız "Bəyənirəm" edin.

16:20 - 11.12.2019  
Bizi ermənilərə kim satdı: Nuru Paşa, yoxsa?..
Tarix: 5-02-2017, 14:10 | Bölmə: ---

Milli Məclisin deputatı, Azərbaycan Sosial-Demokrat Partiyasının (ASDP) sədri Araz Əlizadənin "Erməniləri bizim üstümüzə salan elə Osmanlı idi” iddiası ciddi qalmaqala səbəb oldu.

Bizi ermənilərə kim satdı: Nuru Paşa, yoxsa?.."Sonradan isə xilas etdilər. Bu faktı unutmayın. Nuru paşa Gəncədə oturmuşdu və ona qızıl gələnə qədər yerindən tərpənmirdi. Hacı Zeynalabdin Tağıyev Nuru Paşaya faytonla qızılı çatdırandan sonra o, Gəncədən Bakıya doğru hərəkət etdi”, - deyə o iddiasında bildirib.

Bütün tarixi mənbələrin əksinə olan bu iddianın kimə istinadən səsləndirilməsi də maraqlı idi.
A.Əlizadə bildirib ki, o, bu barədə Fazil Mustafanın (Milli Məclisin deputatı – red.) elmi məqaləsinə istinadən danışır.
F.Mustafa isə deyilənləri təkzib etdi və bildirdi ki, heç vaxt Nuru Paşaya qarşı bir kəlmə də yazmayıb.

 

 

Sonradan Araz Əlizadənin yanlışlığa yol verdiyinə görə Fazil Mustafadan üzr istədiyi haqda məlumat yayıldı. İki deputatın mübahisəsi sona çatsa da, Nuru Paşa haqqında iddianın müzakirəsi bitmir.

Publika.az bu müzakirələri nəzərə alaraq, XX əsrin əvvəllərində baş verənlərə aydınlıq gətirmək üçün tarixçilərə üz tutdu.

Bizi ermənilərə kim satdı: Nuru Paşa, yoxsa?..

 


Bakı Dövlət Universitetinin tarix elmləri üzrə doktoru, professor Nəsiman Yaqublu deyir ki, Türkiyənin Azərbaycan tarixində xilaskarlıq missiyasını danmaq olmaz: "Türklər 1918-ci ildə də Azərbaycanın dövlət olmasında önəmli rol oynadı. Başda Nuru paşa olmaqla türk əsgərləri Azərbaycan Xalq Cümhuriyyətinin dəvəti ilə gəlmişdilər. 1918-ci ildə AXC ilə Osmanlı dövləti arasında müqavilə imzalanmışdı. Həmin müqavilənin dördüncü maddəsində deyilirdi ki, "Azərbaycan xalq Cümhuriyyəti Osmanlı dövlətindən hərbi yardım istəmək hüququna malikdir”. Türklər həmin müqaviləyə əsasən Azərbaycana gəldilər və Bakını azad etdilər”.
Osmanlının erməniləri azərbaycanlıların üstünə qaldırması iddiasına gəlincə, N.Yaqublu məsələnin başqa cür olduğuna diqqət çəkib.

 

"Osmanlıda yaşayan ermənilər özlərinin dövlətini yaratmaq xülyası ilə silahlı qiyama başladılar. Vanda, Zonquldağda və digər bölgələrdə belə qiyamlar oldu. I Dünya müharibəsində Çar Rusiyası da Türkiyə əraziləri hesabına erməni dövlətinin yaradılmasını dəstəkləyirdi. Lakin Türkiyə buna imkan vermədi. Həmin vaxt Azərbaycana keçən silahlı ermənilər azərbaycanlıları qətlə yetirməyə başladılar. Həmçinin, I Dünya müharibəsində çar ordusunun tərkibindəki silahlı ermənilər müharibədən sonra Qərbi Azərbaycanda yüzlərlə kəndimizi dağıtdı, minlərlə azərbaycanlını qətlə yetirdi”, - deyə o vurğulayıb.

Professor Məmməd Əmin Rəsuzladənin 1918-ci ildə türklərlə bağlı dediklərini də diqqətə çatdırıb: "Rəsulzadə yazırdı ki, "1918-ci ilin 28 mayında dövlətimizi qurmuşuqsa, 15 sentyabrda bunu sözdən əmələ keçirmişik”. Yəni Bakı işğaldan azad olunandan sonra bu mümkün olub.
Rəsulzadə həmçinin, vurğulayırdı ki, "28 may olmasaydı, 15 sentyabr da olmayacaqdı, 15 sentyabr olmasaydı, 28 may olmayacaqdı. Birincinin səbəbkarı biz, ikincinin isə türklərdir”. Gəncədən başlayaraq, Bakı, Göyçay, Hacıqabul, Şamaxı, Qobu, Ağsu və digər ərazilərin azad olunmasında 1000-dən çox türk əsgəri şəhid olub. Biz xilaskarımız olan bu şəhidlərin ruhuna hörmətlə yanaşmalıyıq”.

 

Bizi ermənilərə kim satdı: Nuru Paşa, yoxsa?..

 


Tarix elmləri namizədi Kərəm Məmmədov da Osmanlı və Nuru Paşa haqqındakı iddiaları absurd hesab edir.

"Əgər Osmanlı 1918-ci ildə erməniləri bizim üstümüzə qaldırmışdısa, bəs 1905-ci ildə olanları kim eləmişdi?! Bu yanaşmanın heç bir əsası yoxdur”, - deyə o bildirib.

K.Məmmədov qeyd edib ki, bütün münaqişə 1828-ci ildə Türkmənçay müqaviləsindən sonra başlandı: "Həmin müqavilənin 15-ci maddəsinə uyğun olaraq, Çar Rusiyası erməniləri Azərbaycanın ən görməli, yaxşı yerlərinə köçürtdü. Bununla da münaqişənin əsası qoyuldu. Çar Rusiyası bundan zaman-zaman basdırılmış mina kimi istifadə etdi, həmişə də erməniləri müdafiəsində durdu. 1918-ci ildə baş verənlər də bunun davamı idi”.

Tarix elmləri namizədi əlavə edib ki, Nuru Paşa Azərbaycana ordu ilə gəlməmişdi.

"O, bir neçə zabitlə gəlmişdi və Qafqaz İslam ordusunu burada yaratdı. Əvvəlcə Dağ Borçalıdan könüllülər bu orduya qatıldı. Sonra Gümrüdən, Cəlaloğludan, Qazaxdan, Gəncədən gələnlər əsasında ordu yaradıldı. Nuru Paşanın ögey qardaşı Ənvər Paşa da artilleriya dəstəsi göndərdi. Çünki həmin vaxt bizim artilleriyamız yox idi. Beləliklə, Bakı işğaldan azad olundu. Burada hansı qızıldan söhbət gedə bilər?! Ola bilsin ki, Bakı işğaldan azad olunandan sonra əsgərlərə hansısa mükafatlar verilib. Lakin bu, da dəqiq deyil. Osmanlı ordusu muzdlu qoşun deyildi ki, nəyinsə qarşılığında döyüşsünlər. Bu iddialar hansı mənbələrə əsasən irəli sürülür?!”, - deyə o vurğulayıb.

K.Məmmədov hazırda çoxlarının özünü tarixçi hesab etdiyinə də diqqət çəkib: "Bir çox adamın tarixi mənbələrdən xəbəri belə yoxdur. Vaxtilə Çar Rusiyası və SSRİ-nin tarixi dərsliklərindən oxuyub danışırlar. Görünür, yeni mənbə oxumaq istəmirlər”.

Asif

 

Xəbər 3518 dəfə oxunub






Oxşar xəbərlər

Ölkədən qaçan məmur bu şəxslərin yaxınıdır
Bu qədər pirotexniki məmulatlar gömrükdən necə keçirilir? - MÜRACİƏT
Çexiya Sarkisyanın qardaşı oğlunu İrəvana təhvil verəcək
"EUROHOME" QƏSDƏN YANDIRILIB, YOXSA...?
Nə vaxta qədər BOYKOT? – İdeal seçki olmayacaq, amma...
TDƏŞ ölkələrinin sahibkarlar üçün ortaq biznes portalı yaradılıb
YAP-ın yeni namizədlər siyahısında kimlər olacaq?
Rusiyada zəncirvarı qəzada 48 avtomobil toqquşub
Stalini necə qoruyurdular? – təzadlı rəylər
Növbəti illərdə referendum keçirilə bilər - səbəb
DSX "Ceyrançöl"də baş verən insidentlə bağlı məlumat yayıb
Cəbhədə atəşkəs pozulub
Vasif Talıbovun gözlənilən qərarına Bakıdan İZAHAT
Bakıda fövqəladə yanğın - “EuroHome” niyə kül oldu...
RƏZALƏT! ADAU rektoru akademik məsləhətçilər seçəndə gender bərabərliyini və təlimatı niyə pozub?
Dünya ölkələrinin xarici borc bəlası - Azərbaycan şükür içində
Sərdar Cəlaloğlu: “...Siyasətdən getməsəm, insan deyiləm”
“Kuklaoynadanlardan qurtulmuşuq” – Milyarder Fərhad Əhmədov iqtidara “yol xəritəsi” təklif edir!
Azərbaycanlı professora 4 milyon avro mükafat
Azərbaycanlı modeldən Dubayda seksual – FOTOSESSİYA
Anar Ələkbərov Oqtay Gülalıyevlə bağlı Aslan İsmayılova zəng vurdu
Ağ Ev: Trampa qarşı ittihamlar yalandır
Bakıda "KamAZ" iki tələbəni vuraraq öldürüb
HAMI DEPUTAT OLMAQ İSTƏYİR, BƏS SEÇİCİ KİM OLACAQ?
Əbu Bəkr məscidi yenidən açılacaq - RƏSMİ
Azərbaycanın keçmiş nazirinə heykəl qoyuldu - Fotolar
Bakıda ticarət mərkəzi yanır - Video
Putin prezident olmayacaq - Simonyan
Mənsimov Gülalıyevin oğlunun iddiasına cavab verdi
2018-ci ildə silah satan şirkətlər 420 milyard dollar qazanc əldə ediblər
Lavrov Vaşinqtonda Trampla görüşəcək
Naxçıvan parlamenti də buraxıldı: Ali Məclisə seçkilər keçiriləcək - SƏRƏNCAM
“Gültəkin Hacıbəyli bir nəfərin ağzına baxır…”
Gültəkin Hacıbəyli İsa Qəmbərin köhnə təklifini "xırdaladı"
Ermənistanın yazadək vaxtı qalıb - 9 fevraldan sonra...
MM yararsızdır? Bu nə hoqqabazlıqdır?
“Sevilya” səfərdə heç-heçə oynayıb
Müxalifət olmaq niyə çətinləşib?
Ata ögey ana ilə birgə azyaşlı övladlarına dəhşətli işgəncələr verdi - Ağcabədidə ŞOK OLAY
Həbs olunan azərbaycanlı milyarder ən sərt rejimli həbsxanaya salındı
Kimyəvi maddə daşıyan sistern aşıb, ölənlər var
Azərbaycanlı model dünyanın ən yaraşıqlı kişisi seçildi (FOTO)
Ramiz Mehdiyevin adı "Meydan hərəkatçısı" kimi çəkilir
Altay maralları Azərbaycanda: onları kim və hansı məqsədlə gətirib...
Cəlilin yazısı: "Yalana sığınıb yaşayanlar.."
ŞOK! Laçınlı sabiq məmur özünü niyə asdı?
Ziya Bünyadovun oğlu dünyasını dəyişdi
"Yuventus" mövsümdə ilk məğlubiyyətini alıb
ABŞ-dan Rusiyaya ağır ittiham: “PUA-mızı onlar vurub…”
Bu gün SAT imtahanı keçirilir
Tiflisdə YDM-də yanğın olub, xəsarət alanlar var
Bakıda bu metrostansiya uça bilər! - BAĞLANACAQ
AÇIQLAMA GƏLDİ! Polis Gəncədə DSMF-nin qayda pozan xidməti maşını barədə tədbir görüb
"Gündəlik Bakı" qəzetinin baş redaktoru azadlığa buraxılıb
Alman polisinin həbs etdiyi Əlövsət Əliyevdən xəbər var
Etibar Məmmədovdan AÇIQLAMA - Seçkilərə qatılmayacaq
Yevda Abramov kimdir? - DOSYE
Fazil Məmmədovun gedişinin 2 ili - vergi sistemində nələr dəyişdi
BU HİYLƏ ADAMLAR, YALTAQ ADAMLAR…
Cavid Qurbanovun adı dələduzluqda hallandı - ŞİKAYƏT VAR
DEPUTAT YEVDA ABRAMOV VƏFAT ETDİ
Putin yenə alman dilində danışdı
Azərbaycan ziyalılarının həyatı Suriya qaçqınlarından dəyərsiz oldu?
Ərdoğan Avropanın ilk eko-məscidinin açılışında iştirak edib
Bu gün Azərbaycanda 650 mindən çox ağac əkilib
Elmar Vəliyevi vuran Yunis Səfərovun İŞİ MƏHKƏMƏDƏ
Əli Əsədov Dünya Bankının Cənubi Qafqaz üzrə regional direktoru ilə görüşüb
Gəncədə DSMF-nin xidməti maşını yol hərəkəti qaydalarını pozub -VİDEO
Bitərəf deputatlardan növbədənkənar seçkidə iştirakla bağlı CAVABLAR
Qərbi azərbaycanlıların deportasiyasının 31-ci ili

Bütün xəbərlər

2019 - SARI QABAN NƏLƏR VƏD EDİR?
love HƏR ŞEY "QABAN" KİMİ OLACAQ
love DEMOKRATİYAYA DOĞRU BİR AZ DA İRƏLİLƏYƏCƏYİK...
am DİNAMİK İNKİŞAFIMIZ DAVAM EDƏCƏK
lol HEÇ VECİMƏ DƏ DEYİL
tongue AZƏRBAYCANDAN BAŞ GÖTÜRÜB QAÇACAĞAM
crying TRAMP NEFTİN QİYMƏTİNİ QALDIRMAĞA NAİL OLACAQ
what QARABAĞI GERİ ALACAĞIQ
wink SƏN SAYDIĞINI SAY, GÖR Kİ, FƏLƏK NƏ SAYACAQ
recourse DOLLAR 2 MANATDAN BAHA OLACAQ
angry ACLIQ, YOXSULLUQ GƏLİR
tongue ALLAH BİLİR OLACAĞI...

«    Dekabr 2019    »
BeÇaÇCaCŞB
 
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
12
13
14
15
16
17
18
19
20
21
22
23
24
25
26
27
28
29
30
31
 
        Ünvan: Bakı şəhəri, Mətbuat prospekti, 529-cu məhəllə, Azərbaycan nəşriyyatı, 1-ci mərtəbə.
© Müəllif hüquqları qorunur. Məlumatdan istifadə etdikdə istinad mütləqdir. Məlumat internet səhifələrində istifadə edildikdə müvafiq keçidin qoyulması mütləqdir.
Script time: [0.48021] initstartout [0.00028] initstartin [0.00145] calstart [0.01716] calend [0.00108] topnewsend [0.00915] rsssend [0.00000] ehgend [0.02623] tagsstart [0.00118] tag-initendin [0.00000] initendout [0.00001] weathend [0.00000] end [0.42360]