Bütün yenilikləri Facebook səhifənizdə izləyin. Yalnız "Bəyənirəm" edin.

12:49 - 16.12.2019  
Türkiyənin taleyi üç il öncə dəyişsəydi - VERSİYALAR
Tarix: 17-07-2019, 09:24 | Bölmə: ---

Hərbi çevriliş cəhdi baş tutsaydı, qardaş ölkəni nələr gözləyirdi?

Türkiyənin taleyi üç il öncə dəyişsəydi - VERSİYALAR2016-cı ilin 15 iyulundan 16 iyula keçən gecə Türkiyədə təşkil edilən hərbi çevriliş cəhdindən üç il ötdü. Çevrilişə cəhd edənlərin məqsədi Türkiyədə mövcud hakimiyyəti devirmək idi. Özünü "Yurdda Sülh Konseyi” adlandıran bir qrup Türkiyə  Silahlı Qüvvələrinin rəsmi internet saytında və TRT-də yayımlanan bildirişdə ordunun dövlət idarəçiliyini ələ aldığını, ölkədə fövqəladə vəziyyət və küçəyə çıxma qadağası tətbiq edildiyini elan etdi.

İlk növbədə Ankarada Polis Akademiyası partladıldı. Daha sonra İstanbulda Atatürk Hava Limanı, TRT, AKP-nin Ankara qərargahı zəbt olundu. Türkiyə Respublikası Silahlı Qüvvələri Baş Qərargah rəisi Hulusi Akar və ordunun komanda heyətinə daxil olan bəzi generallar, eləcə də prezidentin baş katibi əsir alındı. Türkiyə Böyük Millət Məclisi havadan atəşə tutuldu. Küçələrə tanklar çıxarıldı. Ölkənin hava limanları, körpü və magistral yolları nəzarət altına alındı. TRT telekanalı, ardınca da Doğan Media Mərkəzi ələ keçirildi. AKP hökumətinin fəaliyyət imkanları iflic edildi.

İstanbuldaki Boğaziçi və Fatih Sultan Mehmet körpüsünün jandarma tərəfındən bağlanılması ilə başlayan vaxtda, TBMM başqanı İsmail Kahraman və təxminən 50-yə qədər millət vəkilinin Məclisdə olduğu vaxtda F-16 döyüş təyyarələri Məclis üzərində uçuş edərək parlamenti dörd dəfə bombaladı. Ankaranın Beştepe səmtində yerləşən prezident sarayına bombalama cəhdi olsa da uğurlu alınmadı. Muğlanın Marmaris bölgəsində bir hoteldə olan prezident Rəcəb Tayyib Ərdoğana qarşı sui-qəsdə cəhd olundu. Baş Qərargah rəisi Hulusi Akar, Quru Qoşunları komandiri Salih Zeki Çolak, Hava Qüvvələri komandiri Abidin Ünal ve Jandarma Baş komandiri Galip Mendi çevrilişi gerçəkləşdirən əsgərlər tərəfindən girov götürüldü.

Hadisələrlə bağlı prezident Ərdoğan "CNN Türk”də etdiyi müraciətdə xuntaya heç bir imkanın verilməyəcəyini bildirərək xalqı meydanlara çıxıb çevrilişə qarşı çıxmağa çağırdı. Bununla da ölkənin bir çox şəhərlərində mitinqlər təşkil edildi.

16 iyul səhərinə kimi ordu və polisin birgə əməliyyatları nəticəsində çevriliş cəhdinin qarşısı alındı. Bu hadisələr nəticəsində 104-ü qiyamçı əsgərlər olmaqla, 300-dən artıq insan həyatını itirdi, 1491 nəfər isə yaralandı. Hərbi çevrilişə cəhd edənlər arasında həbs olunan hərbçilərin sayı 3000-ə çatdı. Hadisə ilə əlaqədar 34 general, yüzlərlə hərbçi, hakim, prokuror saxlanıldı.

İstanbul Bakırköy Respublika Baş Prokurorluğu, Anadolu Respublika Baş Prokurorluğu tərəfindən Türkiyə Cinayət Məcəlləsinin "Hökuməti aradan qaldırmaq”, "prezidentə qarşı sui-qəsd”, "əhalini üsyana təhrik etmək” və sair digər maddələr əsasında cinayət işi qaldırıldı. Aparılan araşdırmalar nəticəsində müxtəlif rütbəli 8036 hərbiçi həbs edildi. Həbs edilənlər yalnız əsgərlər deyildi. Buraya "FETÖ” adlanan Fətullah Gülən hərəkatına daxil olduğu deyilən  professorlar, müəllimlər, idmançılar və digər peşə sahibləri də daxil idi. Həbs olunan FETÖ-çülərin sayı gün-gündən artdı. Konstitusiyaya əsasən, ölkədə fövqəladə vəziyyət elan edildi.

Qardaş ölkədə hərbi çevrilişə cəhd 1962, 1963, 1969 və 1971-dən sonra uğursuz olan 5-ci müdaxilə kimi tarixə keçdi.

Əgər 15-16 iyul hərbi çevriliş cəhdi baş tutsaydı, bu üç ildə Türkiyədə nələr yaşana bilərdi? İstər hərbi-siyasi, istər ümumiyyətlə götürdükdə ölkənin yönü necə olardı?

Hərbi-siyasi ekspert Ramil Məmmədli "Yeni Müsavat”a bildirdi ki, hərbi çevriliş cəhdi Türkiyənin xaosa sürüklənməsi, bir dövlət kimi sarsıdılması planının başlanğıcı idi. Çevriliş baş tutsaydı, öncə hazırkı siyasi elita və onu dəstəkləyən iqtisadi qurumlar, icmalar və şəxslər ciddi repressiyaya məruz qala bilərdilər. Qətllərin, həbslərin miqyası minlərlə şəxsi əhatə edə bilərdi. Digər tərəfdən, ölkənin mövcud siyasi xəttində əsaslı dəyişikliklər olacaqdı, ölkə sonu yaxşı görünməyən xaosa yuvarlanacaqdı.

Ekspertin sözlərinə görə, Türkiyədə hərbi çevriliş baş tutsaydı, ölkənin xarici siyasi xəttində son üç ildəkindən tamamilə əks istiqamətə proseslər gedəcəkdi: "Qərb, ABŞ Türkiyədə itirilmiş mövqelərini bərpa edəcəkdi. Bununla da əsasən qərblə bağlı məsələlərdə, Rusiya ilə əməkdaşlıq məsələlərində Türkiyənin siyasi xətti kəskin dəyişəcəkdi. Daha dəqiqi, Türkiyənin Asiya regionuna inteqrasiyasi-qayıdışı prosesi dayandırılacaqdı və ölkələr arasındakı mövcud müqavilələr imzalanmayacaqdı. O ki qaldı bu çevriliş sonrası Türkiyənin hərbi-siyasi siyasətində olacaq dəyişikliklərə, birmənalı olaraq, bu sahədə indi mövcud olan heç bir mümkün layihələr həyata keçirilə bilməyəcəkdi. Məsələn, Türkiyənin Rusiyadan S-400 zenit-raket kompleksinin alınması proqramı baş tutmayacaqdı. Çünki bu texniki layihənin əsasını Türkiyə-Rusiya hərbi-siyasi yaxınlaşması qoydu. 2015-ci ilin 24 noyabrında Türkiyə ilə Suriya sərhədinin yaxınlığında Türkiyə hərbi hava qüvvələrinin F-16 qırıcı təyyarəsi tərəfindən Rusiyanın Su-24 bombardmançı təyyarəsinin vurulmasından sonra gərginləşən münasibətlər 2016-cı ildə çevriliş baş tutduğu təqdirdə daha da kəskin hal alacaqdı. Rusiya ilə çox gərgin münasibətlər yaşanacaqdı. Bundan başqa, Türkiyənin Suriyadakı hərbi missiyasını da həyata keçirmək mümkün olmayacaqdı. Çünki bu missiya ABŞ-la yanaşı Rusiyanın Türkiyə ilə yaxşı münasibətləri nəticəsində icra oluna bildi. İranla münasibətlərin kəskinləşəcəyini də xüsusi qeyd etmək lazımdır. Çünki hərbi çevriliş baş tutacağı halda Türkiyədə möhkəmlənən ABŞ hakimiyyətə gətirdiyi qüvvəni İrana qarşı çıxmağa sövq edəcəkdi”.

Etibar SEYİDAĞA,
"Yeni Müsavat”

Xəbər 796 dəfə oxunub






Oxşar xəbərlər

Toqquşan dairələrdə müxalifət necə anlaşacaq?
Tanınmış hüquqşünas Konstitusiya Məhkəməsinin qərarını YAĞMALADI - “Konstitusiya Məhkəməsi də özünü tam buraxdı?”
Oqtay Gülalıyevin son durumu necədir?
Şotlandiyada müstəqillik referendumu keçiriləcək
Dünyanın ən gözəl qızı seçildi (FOTOLAR)
General Qabil Məmmədov da deputatlığa namizədliyini irəli sürdü (FOTO)
Gələn il Bakı nefti neçəyə satılacaq?
Gəncə SOS Uşaq Kəndində RƏZALƏT: İHB dəhşətli cinayətləri niyə gizlədir?
Marneuli rayonunun Qaçağan kəndində yeni İcma mərkəzi açılıb
Azərbaycan bayrağını Lələtəpəyə sancan polkovnik həbs olundu
Xaçmaz polisi oğru yaxaladı
Magistral yolda sürət həddi dəyişib
Gədəbəy sakini meşə talanına "DUR" deyir - VİDEOŞİKAYƏT
Elvin İsayev Azərbaycana deportasiya edildi
Deputatın hər gün aldığı 5 min manat… – QALMAQAL
YAP-ın xanım deputatları yenidən namizəd olacaqmı?
4 il susan deputatlar mandatsız qalacaqlar
Azərbaycanda pilotsuz taksilər olacaq
“EuroHome”da malları yanan sahibkarlara şad XƏBƏR
İsa Qəmbərin oğlu da deputat olmaq istəyir
Daha bir “TENDER KRALI” - “Azərtranss”...
Milyarder niyə təngnəfəs olub və ya hansı yolun xəritəsi? - TƏHLİL
İlham Rəhimov hüquq ictimaiyyətini Moskvaya yığdı - yeni dövlət modeli axtarılır
Azərbaycan neftinin qiyməti 70 dolları ötüb
İsfəndiyar Axundovdan Mehriban Əliyevaya şikayət: Dövlətin torpağı və pulu ərəblərə satıldı – VİDEO
AzTV-nin keçmiş sədrinin qızı bir ayda 5 şirkət yaratdı
Şəmkirdə yük qatarı qadını vuraraq öldürüb
Paşinyan “Qarabağ klanı” ilə haqq-hesab çəkir
Türkiyə Bakıdan qazın qiyməti ilə bağlı nə istəyib?
Ermənistanda saxta hərbi sənəd aşkarlandı
Sərdar Cəlaloğludan “Eurohome” yanğını ilə bağlı şok açıqlama - VİDEO
"Forbes" 2019-cu ilin ən nüfuzlu qadınlarının adlarını açıqlayıb
PKK-da parçalanmalar davam edir
USAID-in Azərbaycandakı nümayəndəsi ADAU-da olub
OBA marketlər şəbəkəsinin keçmiş əməkdaşları saxlanılıb - SİYAHI
Refat Çubarov hava limanında saxlanıldı
Berlin rus diplomatlarını qovdu – Kremldən cavab
“Həzi Aslanov”un bir çıxışı bağlana bilər (RƏSMİ)
Bu rayonların pensiya təyinatında dəyişikliklər olundu
"Vətəndaşımız səsini verdikcə dövlətimiz güclənir"
Siyavuş Novruzov parlamentə getmir? - Açıqlama
Leyla Əliyeva babasını belə andı – Video
Gülalıyev niyə sağalmır? – şok detallar
"Netflix" 4 milyona yaxın abunəçisini itirə bilər
Prezident Heydər Əliyevin məzarını ziyarət edib - FOTO
12 dekabr – Ümummilli lider Heydər Əliyevin anım günüdür!
"HANSI MİRŞAHİN DÜZ DANIŞIR?" - Eynulla Fətullayev də Mirşahini vicdanlı olmağa çağırdı
Bakıda övladlarına işgəncə verən ata həbs edildi
İlham Əliyev Prezident Administrasiyasında yeni təyinat etdi
“VAZ" piyadanı vurub öldürdü - Maştağada
“Şərurlu İsfəndiyar” şirkəti ilə bağlı Prezidentə edilən şikayətdən danışdı, sakinləri ittiham etdi
Ölkədən qaçan məmur bu şəxslərin yaxınıdır
Bu qədər pirotexniki məmulatlar gömrükdən necə keçirilir? - MÜRACİƏT
Çexiya Sarkisyanın qardaşı oğlunu İrəvana təhvil verəcək
"EUROHOME" QƏSDƏN YANDIRILIB, YOXSA...?
Nə vaxta qədər BOYKOT? – İdeal seçki olmayacaq, amma...
TDƏŞ ölkələrinin sahibkarlar üçün ortaq biznes portalı yaradılıb
YAP-ın yeni namizədlər siyahısında kimlər olacaq?
Rusiyada zəncirvarı qəzada 48 avtomobil toqquşub
Stalini necə qoruyurdular? – təzadlı rəylər
Növbəti illərdə referendum keçirilə bilər - səbəb
DSX "Ceyrançöl"də baş verən insidentlə bağlı məlumat yayıb
Cəbhədə atəşkəs pozulub
Vasif Talıbovun gözlənilən qərarına Bakıdan İZAHAT
Bakıda fövqəladə yanğın - “EuroHome” niyə kül oldu...
RƏZALƏT! ADAU rektoru akademik məsləhətçilər seçəndə gender bərabərliyini və təlimatı niyə pozub?
Dünya ölkələrinin xarici borc bəlası - Azərbaycan şükür içində
Sərdar Cəlaloğlu: “...Siyasətdən getməsəm, insan deyiləm”
“Kuklaoynadanlardan qurtulmuşuq” – Milyarder Fərhad Əhmədov iqtidara “yol xəritəsi” təklif edir!
Azərbaycanlı professora 4 milyon avro mükafat

Bütün xəbərlər

2019 - SARI QABAN NƏLƏR VƏD EDİR?
love HƏR ŞEY "QABAN" KİMİ OLACAQ
love DEMOKRATİYAYA DOĞRU BİR AZ DA İRƏLİLƏYƏCƏYİK...
am DİNAMİK İNKİŞAFIMIZ DAVAM EDƏCƏK
lol HEÇ VECİMƏ DƏ DEYİL
tongue AZƏRBAYCANDAN BAŞ GÖTÜRÜB QAÇACAĞAM
crying TRAMP NEFTİN QİYMƏTİNİ QALDIRMAĞA NAİL OLACAQ
what QARABAĞI GERİ ALACAĞIQ
wink SƏN SAYDIĞINI SAY, GÖR Kİ, FƏLƏK NƏ SAYACAQ
recourse DOLLAR 2 MANATDAN BAHA OLACAQ
angry ACLIQ, YOXSULLUQ GƏLİR
tongue ALLAH BİLİR OLACAĞI...

«    Dekabr 2019    »
BeÇaÇCaCŞB
 
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
12
13
14
15
16
17
18
19
20
21
22
23
24
25
26
27
28
29
30
31
 
        Ünvan: Bakı şəhəri, Mətbuat prospekti, 529-cu məhəllə, Azərbaycan nəşriyyatı, 1-ci mərtəbə.
© Müəllif hüquqları qorunur. Məlumatdan istifadə etdikdə istinad mütləqdir. Məlumat internet səhifələrində istifadə edildikdə müvafiq keçidin qoyulması mütləqdir.
Script time: [0.28009] initstartout [0.00016] initstartin [0.00071] calstart [0.00916] calend [0.00049] topnewsend [0.00448] rsssend [0.00000] ehgend [0.02027] tagsstart [0.00061] tag-initendin [0.00000] initendout [0.00001] weathend [0.00000] end [0.24417]