Bütün yenilikləri Facebook səhifənizdə izləyin. Yalnız "Bəyənirəm" edin.

15:58 - 18.10.2018  
“Statistika Komitəsinin rəqəmləri real deyil”
Tarix: 20-07-2017, 09:24 | Bölmə: ---

Natiq Cəfərli: "İqtisadiyyatı sağlamlaşdırmaq istəyiriksə, diaqnozu düzgün qoymalıyıq...”


“Statistika Komitəsinin rəqəmləri real deyil”Bu ilin birinci yarısında ölkədə 31 milyard 310.6 milyon manat Ümumi Daxili Məhsul (ÜDM) istehsal edilib. Bu barədə Dövlət Statistika Komitəsinin açıqladığı məlumatda deyilir. Komitənin son rəqəmlərindən görünür ki, ötən ilin birinci yarısı ilə müqayisədə Azərbaycanda ÜDM istehsalında kəskin artım baş verib. Çünki ötən ilin yanvar-iyun aylarında Azərbaycanda 27 milyard manatdan bir qədər artıq dəyərdə, yaxud 2015-ci ilin müvafiq dövrü ilə müqayisədə 3.4 faiz az ÜDM istehsalı olmuşdu.


Bu ilin müvafiq dövründə istehsal olunan ÜDM-in nominal dəyəri isə bundan 4.3 milyard manat, yaxud 16 faiz çoxdur. Yaxud 2017-ci ilin birinci yarısında istehsal olunan ÜDM-in nominal həcmi 2015-ci ilin müvafiq dövrünü də üstələyir. ÜDM artımına dair açıqlanan son rəqəmlər Azərbaycan iqtisadiyyatının tənəzzül dövründən çıxdığını deməyə əsas verir.
İqtisadçılar isə hesab edir ki, ÜDM-də artım deyil, əksinə, azalma qeydə alınıb. Mövcud rəqəmlər isə sadəcə, dolların manat ifadəsində dəyərinin artması ilə bağlıdır. Bu səbəbdən ölkəyə daxil olan valyutanın həcmi əvvəlki illərlə müqayisədə azalsa da, manatla ifadədə artım kimi səslənir.


İqtisadçı ekspert Natiq Cəfərli ölkədə real iqtisadi durumun DSK-nın məlumatlarından fərqli olduğunu vurğuladı: "Bu, çox optimist rəqəmlərdir, lakin məlumatda ötən ilin müvafiq dövrü ilə müqayisədə ÜDM-in hansı səviyyədə olması ilə bağlı ümumi nəticəyə gəlinməyib. Hesablamalar isə göstərir ki, təqribən 1 faizə yaxın azalma müşahidə olunub. Çünki yanvar-may aylarında rəsmi rəqəmlərə görə, ÜDM-in həcmində 0,9 faiz azalma olub, may ayından sonra neftin qiymətində də azalma olduğundan ÜDM-in azalması daha da sürətlənə bilər. Hazırda təqribən 1 faizə yaxın azalma var. Burada isə yanıltmalardan istifadə olunur. Ayrı-ayrı sahələr üzrə rəqəmlər göstərilir. Məsələn, qeyri-neft sektoru üzrə ÜDM-də artım olduğu vurğulanır, lakin bu sektorun iqtisadiyyatda payının aşağı olması qeyd olunmur. Qeyri-neft sektorunda 1,7 faiz artım olduğu bildirilir. Ancaq bu, çox aşağı bir göstəricidir. Çünki qeyri-neft sektorunun, ümumiyyətlə, iqtisadiyyatda payı çox aşağıdır. Neft sektorunda isə ümumdaxili məhsulda 6,6 faiz azalma baş verib. Bu çox ciddi bir azalmadır”. \


İqtisadçı diqqətə çatdırdı ki, ötən ilin müvafiq dövrü ilə müqayisədə bu il rəqəmlərin bir qədər yaxşılaşmasına təsir edən əsas amil neftin qiymətləri olub: "Keçən ilin ilk 6 ayında Azərbaycan neftinin orta qiyməti təqribən 40-42 dollar civarında idi, bu ilin ilk 6 ayında isə təqribən 50-55 dollar civarında olub. Son bir aydır ki, qiymətlərdə azalma müşahidə olunur. Ancaq neftin qiyməti ötən illə müqayisədə hələ də normaldır. Nə qədər də qəribə səslənsə də, bu statistik göstəricilərə devalvasiyada müsbət təsir edib. Çünki xaricə satılan məhsullar dollarla satılır, sonradan həmin vəsaitlər sonradan ÜDM-də manat ekvivalentində indiki məzənnəyə uyğun olaraq hesablanır və bu da ÜDM-in manatla göstəricilərini yüksəldir”.


N.Cəfərlinin sözlərinə görə, ötən il ÜDM-də azalma daha kəskin olub - 3,8 faiz: "İndi isə azalmanın sürətinin aşağı düşməsinin səbəbi yenə də neftlə bağlıdır. Neftin qiymətləri yüksəldiyi üçün ÜDM-də manat ekvivalentində faiz artdı. Dövlət Statistika Komitəsi bu cür hesablamalar aparmaqla insanları sakitləşdirməkdən başqa bir iş görmür. Normal analiz aparılarkən neft sektoru ilə qeyri-neft sektorunun bir-birindən ayrılması düzgün deyil. Ümumiyyətlə, dünyada belə bir yanaşma mövcud deyil. Bu, Rusiyadan bizə keçmiş pis bir ənənədir. Dünyanın heç bir ölkəsində ümumi iqtisadi göstəricilər hesablanarkən neft və ya qeyri-neft sektoru kimi anlayışlar olmur. Dünyada ən böyük neft ölkələrindən biri ABŞ-dır. Hasilatına görə lider ölkədir. Ancaq bu ölkənin heç bir statistik göstəricilərində ÜDM hesablanarkən ”neft" və ya "qeyri-neft” sözlərinə rast gələ bilməzsiniz. Azərbaycanda isə qeyri-neft sektorunda müəyyən irəliləyiş olduğu üçün, bunu sanki bir uğur hekayəsinə çevirməyə çalışırlar. Bu sektorda 1,7 faizlik bir artım olduğunu önə çəkərək, ümumi azalmadan diqqəti yayındırmağa çalışırlar".


İqtisadçının fikrincə, real gəlirlər bölümünə baxdıqda görünür ki, vəziyyət heç də ürəkaçan deyil: "Azərbaycan əhalisinin real gəlirləri bu ilin ilk 6 ayı ərzində 6,7 faiz artıb. Bu artım nominal olaraq hesablanıb. Ancaq reallıqda isə gəlirlər azalıb. Çünki rəsmi inflyasiya 14 faizdirsə, inflyasiya nominal artımı obrazlı desək ”yeyib", hətta daha da azalmasına səbəb olub. İnsanların alıcılıq qabiliyyətinin aşağı düşməsinə səbəb olub. Yekun olaraq onu qeyd edim ki, DSK-nın əsas qayəsi və borcu siyasi bəyanatlara bənzər statistik məlumatlar açıqlamaq deyil, ölkədəki iqtisadi proseslərin hansı formada getdiyini, hansı problemlərin olduğunu təsbit etməkdir. İqtisadiyyatda da tibdə olduğu kimi, diaqnostika çox önəmlidir və statistik rəqəmlərin doğruluğu mühüm əhəmiyyət kəsb edir. Azərbaycanda iqtisadiyyatın sağlamlaşmasını istəyiriksə, diaqnozu düzgün verməliyik. Bu diaqnozda yer alan statistik rəqəmlər siyasiləşmiş rəqəmlər deyil, reallığı əks etdirən rəqəmlər olmalıdır".


Xəbər 1425 dəfə oxunub






Oxşar xəbərlər

DTX Azərbaycana keçmiş xarici casusu həbs etdi (FOTO)
Koçaryan Paşinyanla mübarizəyə başlayır
Milli Məclisin deputatları nə qədər alır? - SİYAHI
Azərbaycanda 50 min ailə sosial yardım alır
Mehman Hüseynovla bağlı Apellyasiya qərar verdi
Azərbaycanın taleyini dəyişən gün - 18 oktyabr
Futbolçu baş məşqçini döydü – Azərbaycanda
Xoşqədəmin məşhurlaşdırdığı həkim xəstəni səhv müalicə etdi
Müxalifətin "payız davası" - liderlərin savaşı böyüyür
Krımda TERROR - 22 yaşlı gənc kolleci partlatdı + 19 ölü
Bürclər – 18 oktyabr
Əflatun Amaşov MM-in plenar iclasında çıxış edib - MƏTN
DTX-nın istintaq səlahiyyətləri artırıldı - FƏRMAN
İsrail raket atəşinə tutuldu, Netanyahu təhdid etdi
Azərbaycanda 5 min eşşək yoxa çıxıb
Azərbaycanın uşaq “Eurovision” mahnısı – VİDEOKLİP
Lənkəranskinin adamı atışmada öldürüldü – FOTO
Aprel döyüşlərinin qəhrəmanı komadadır – VİDEO
Kosmosdan gələn siqnalları kim göndərir?— Açıqlama
Yunanıstanın xarici işlər naziri istefa verib
Yeni il ərəfəsində əfv olmayacaq
Azərbaycanda nə qədər yoxsul var? – Nazirlik açıqladı
İqbal Ağazadədən İsa Qəmbər və Arif Hacılıya ittihamlar (VİDEO)
Gəncədə yeni idarə rəisləri Əhmədov qardaşlarıdır
ABŞ səfirindən və yüksək ranqlı diplomatından Qarabağ bəyanatları
Prezident bu şəxsləri təltif etdi (SİYAHI)
“MTN çetesi”nin ifşasının 3 ili - Eldar Mahmudov tutulmur
ABŞ-da qasırğa nəticəsində 29 nəfər ölüb
Paşinyan istefa verdi və üzr istədi
Bugün Bakıda yağış yağacaq
Skoulz: Messi Ronaldudan yaxşıdır, lakin...
Putinin GİZLİ QARABAĞ PLANI: Sarkisyan oyunda..
Tələbə yazdı: "Mənim universitetim - Yaşasın ADAU!"
“1 avro 2 dollara bərabər ola bilər”
“3-cü sinif dərsliyində erotika var” - Aqil Abbas
Xalq artisti: “Arvadı bir kəlmə sözə görə boşadım”
RƏZALƏT! - Türkiyədə iti zorlayaraq öldürdülər
Fransa prezidenti 4 naziri birdən dəyişdi
Bu deputatların maaşına xitam verildi - RƏSMİ
XXI əsrin GMO bəlasından necə xilas olaq?
Əliyevlə 15 il: Türkiyə mediasının gözü ilə - Video
Etimad Əsədov vəfat etdi
ABUTALIBOV GETDİ, ABUTALIBOV GƏLDİ… – Bakının köhnə və yeni başçılarının “deyişməsi”
Xalqı “yatmaqda” ittiham edənlərin MƏQSƏDİ...
Makron İrəvandan Bakıya niyə gəlmədi - iki rəy
Deputat: "Rus dilinin süni təbliğatı yığışdırılmalıdır”
Meliorasiya və Su Təsərrüfatı ASC-nin 80 milyonluq layihəsi su verir
Qaşıqçı Qətər-Səudiyyə qarşıdurmasının qurbanı olub? - iddia
Müəmmalı "Ciddi xəbərdarlıq" - MŞ-nin katibi "Demokratik.Az"-a qarşı mərəzə yoluxub
Qida Təhlükəsizliyi Agentliyində KÜTLƏVİ HƏBS
Sabiq vergilər naziri Reanimasiyadadır
Böyük Britaniyada 10 nazir istefa verə bilər
Eldar Əzizova yazılan ŞİKAYƏT Qusara qayıtdı AMMA - "Şair Alxasov düşmən, ev yıxan, qəddar adamdır" - Şikayət
Ekologiya nazirliyinin səlahiyyətləri artırıldı
Türkiyə Bransonu verib, nə aldı? – Hərb başlayır
Ad günü şənliyində atışma: ölənlər var
ABŞ və Türkiyə yeni dönəmə başlayır - İsrail KİV
PKK-da qorxunc olaylar: qadın terrorçu silahı...
Gəncədə icra başçısının müavini vətəndaşları döydü – VİDEO
Fikrət Yusifov məmurlara nəzarət mexanizmi təklif etdi - "İctimai nəzarət gücləndirilsin!"
Sabiq nazir: “Elə xəyanətkar məmurlar var ki...”
BÜRCÜNÜZ – 14 oktyabr
Fransa polisi onlarla çeçeni reketliyə görə saxlayıb
Ağdamın Əfətli kəndindı mina aşkar edilib
Lüksemburqda parlament seçkiləri keçirilib
Təbrizin imam cüməsindən Qarabağ dəstəyi - Fotolar
Türkiyəli məşhur cütlük barışdı
Rövşən Lənkəranskinin mənəvi qardaşı həbs olundu
Səudiyyə kralı Trampdan zəng gözləyir
HƏBSDƏKİ BANKİRƏ ŞOK İTTİHAM - Seçkilərə müdaxilə

Bütün xəbərlər

2018-SARI İT BİZƏ NƏLƏR VƏD EDİR?
love HƏR ŞEY "İT" KİMİ OLACAQ
am DİNAMİK İNKİŞAFIMIZ DAVAM EDƏCƏK
lol HEÇ VECİMƏ DƏ DEYİL
tongue AZƏRBAYCANDAN BAŞ GÖTÜRÜB QAÇACAĞAM
crying TRAMP NEFTİN QİYMƏTİNİ QALDIRMAĞA NAİL OLACAQ
what QARABAĞI GERİ ALACAĞIQ
wink SƏN SAYDIĞINI SAY, GÖR Kİ, FƏLƏK NƏ SAYACAQ
recourse DOLLAR 2 MANATDAN BAHA OLACAQ
angry ACLIQ, YOXSULLUQ GƏLİR
tongue ALLAH BİLİR OLACAĞI...

«    Oktyabr 2018    »
BeÇaÇCaCŞB
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
12
13
14
15
16
17
18
19
20
21
22
23
24
25
26
27
28
29
30
31
 
        Ünvan: Bakı şəhəri, Mətbuat prospekti, 529-cu məhəllə, Azərbaycan nəşriyyatı, 1-ci mərtəbə.
© Müəllif hüquqları qorunur. Məlumatdan istifadə etdikdə istinad mütləqdir. Məlumat internet səhifələrində istifadə edildikdə müvafiq keçidin qoyulması mütləqdir.
Script time: [0.11722] initstartout [0.00013] initstartin [0.00055] calstart [0.00750] calend [0.00039] topnewsend [0.00335] rsssend [0.00000] ehgend [0.00531] tagsstart [0.00052] tag-initendin [0.00000] initendout [0.00001] weathend [0.00000] end [0.09943]